Đại diện Sở Công thương tỉnh Bắc Giang đã nhận xét như vậy tại buổi hội thảo Quốc gia kế hoạch phát triển theo xuất khẩu vùng được tổ chức ngày 30/9. Tương tự nhiều mặt hàng nông sản khác của Việt Nam, Trung Quốc vẫn là thị trường xuất khẩu vải thiều truyền thống.

Số liệu của Bộ Công thương cho biết, sản lượng vải thiều Việt Nam xuất khẩu sang Trung Quốc chiếm từ 90 – 95 % tổng sản lượng xuất khẩu.
Tại hội thảo Quốc gia kế hoạch phát triển theo xuất khẩu vùng được tổ chức ngày 30/9, Cục xúc tiến thương mại (Bộ Công thương) cho rằng việc phụ thuộc vào một thị trường xuất khẩu như vậy sẽ khó tránh khỏi những rủi ro cho nền kinh tế và người nông dân.
Vì vậy, Cục xúc tiến thương mại đang tiếp tục đẩy mạnh công tác nghiên cứu, xúc tiến mở rộng thị trường xuất khẩu trái vải của Việt Nam, đặc biệt là các thị trường cao cấp nhằm nâng cao giá trị sản phẩm.
Tuy nhiên, việc xuất khẩu vải thiều sang các thị trường cao cấp như châu Âu hay Nhật Bản hiện gặp nhiều khó khăn, chủ yếu do vấn đề bảo quản.
Đa số nông dân và các cơ sở sản xuất, thu mua đều thu hoạch và mua bán rau quả theo tập quán, không có quy trình bảo quản sau thu hoạch. Điều này gây ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng sản phẩm, làm hạn chế khả năng xuất khẩu của trái cây Việt Nam. 
Do vậy, trong chương trình Kế hoạch phát triển xuất khẩu vùng do Cục xúc tiến thương mại nghiên cứu và thực hiện nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp nhỏ và vừa nâng cao năng lực cạnh tranh xuất khẩu thì vấn đề áp dụng công nghệ cao trong khâu bảo quản, chế biến được đặt lên hàng đầu.
Cùng với việc thực hiện đẩy mạnh các chương trình xúc tiến thương mại, đàm phán nhằm mở rộng thị trường, Cục xúc tiến thương mại đặt mục tiêu phấn đấu đến năm 2017, số vải thiều xuất sang Trung Quốc sẽ giảm chỉ còn 85 % và còn 75 % vào năm 2020.
Có mặt tại buổi hội thảo, đại diện Sở công thương hai tỉnh có sản lượng vải thiều lớn nhất cả nước đó là Bắc Giang và Hải Dương đều đồng tình ý kiến cho rằng công nghệ bảo quản chưa cao nên trong quá trình xuất khẩu gặp nhiều hạn chế.
Theo đó, đại diện Sở Công thương tỉnh Bắc Giang kiến nghị nhà nước cần có các biện pháp hỗ trợ đầu tư về công nghệ để đảm bảo chất lượng cho sản phẩm này. 
Vị này cho biết thêm, một trong cản trở trong quá trình xuất khẩu mặt hàng vải thiều còn nằm ở chính tác phong của các doanh nghiệp Việt.
Hiện việc xuất khẩu vải thiều chủ yếu do thương lái Trung Quốc sang tận nơi thu gom. Những thương lái này sẽ làm “trọn gói” hầu hết các khâu, từ bảo quản đến vận chuyển, giá không cao nhưng họ tỏ khá dễ tính trong việc thu mua, vị này cho biết.
“Vì thế, những doanh nghiệp nhiều năm kinh doanh xuất khẩu sang Trung Quốc dần tạo ra tác phong rất cẩu thả, quen làm ăn kiểu ào ào. Nếu xuất khẩu sang thị trường khó tính hơn thì gặp khó khăn”, đại diện Sở Công thương Bắc Giang nói. 
Trong khi đó, Phó giám đốc sở Công thương Hải Dương cho biết hiện doanh nghiệp địa phương này đang gặp khó khăn trong vì thiếu thông tin trong giá cả, quy trình sản xuất, tiêu chuẩn chất lượng đối với các thị trường xuất khẩu.
Do vậy, bên cạnh các yêu cầu hỗ trợ về khẩu bảo quản, vị này kiến nghị nhà nước hỗ trợ về mặt thông tin cho các doanh nghiệp, đẩy mạnh hơn nữa quá trình xuất khẩu giúp người nông dân bớt đi nỗi lo được mùa rớt giá.

Lê Minh
theo BizLive