Bài phỏng vấn với tiêu đề “Tình hình Ukraina tốt hơn rất nhiều, so với những gì ở nước Nga người ta nghĩ và viết về Ukraina” được đăng trên trang mạng tên miền Nga “newtimes.ru” ngày 04.12.2018.

Dưới đây là bài trả lời phỏng vấn của TS Sergei Guriev (1971) chuyên viên kinh tế chính của Ngân hàng Tái thiết và Phát triển Châu Âu (the chief economist at the European Bank for Reconstruction and Development – EBRD), một nhà kinh tế nổi tiếng từng là GS Hiệu trưởng Học viện Kinh tế Nga (2004-2013). 

PV: Trở về chủ đề cuộc phỏng vấn của chúng tôi – Ukraina 5 năm sau Maidan, có nhiều đánh giá rất khác nhau về những cải cách mà Ukraina thành công, và những gì không thành công. Theo ông đã thành công được những gì?

SERGEI GURIEV: Tất cả phụ thuộc vào những gì bạn trông mong 5 năm trước. Nếu nhìn vào những điều hứa hẹn của các nhà lãnh đạo Ukraina, ngay từ đầu theo tôi, có thể thấy là không thực tế. Còn những cam kết mà Ukraina đã chấp thuận trong khuôn khổ chương trình Quỹ tiền tệ Quốc tế (IMF) là thực tế, nhưng nhiều hứa hẹn không được thực hiên. Vì vậy chương trình này đã bị dừng lại và vào tháng 10.2018, nó đã được thay thế một chương trình ngắn hạn khác, được gọi là Thỏa thuận dự phòng (stand-by).

Vấn đề là ở chỗ IMF tin rằng sự ổn định kinh tế vĩ mô ở Ukraina là một thành tựu quan trọng, Ukraia cần phải được tiếp tục được hỗ trợ. Nhưng do các điều kiện theo chương trình cũ của IMF chưa được hoàn thành, vì vậy, một chương trình mới trị giá 4 tỷ đô la đã được thực hiện thay vào đó. Trong khuôn khổ chương trình này, chính phủ Ukraina có điều kiện để nâng giá khí đốt và phí cấp nhiệt đối với dân chúng và cân bằng ngân sách một cách hợp lý. Cả hai điều kiện này đã được đáp ứng, số tiền này rõ ràng sẽ đi vào ngân sách và giúp duy trì sự ổn định kinh tế vĩ mô trong giai đoạn trước và sau cuộc bầu cử sắp tới (03.2019).

Có thể nói thêm rằng, nền kinh tế của Ukraina đang tăng trưởng khoảng 3% mỗi năm và đây là một thành tựu. Tuy điều này là còn thấp so với một nước đang phát triển. Hiên nay, Ukraina vẫn chưa đạt đến mức 2013 về thu nhập bình quân đầu người. Sự suy thoái của kinh tế Ukraina sau sự kiện Maidan là rất lớn (trong các năm 2014 và 2015, tỷ lệ này là 3-3.5% ). Ukraina cần 2,3 năm nữa để đạt mức năm 2013 về thu nhập bình quân đầu người.

Tình hình nước Nga trong những năm sau Maidan cũng không khá hơn Ukraina. Mặt khác, có thể thấy rằng năm 1991, Ukraina có cùng một xuất phát điểm về thu nhập với Ba Lan (một quốc gia không có dầu khí, vũ khí hạt nhân và không xuất khẩu vũ khí, nhưng là thành viên EU). Nhưng năm 2014, Ukraina đã bị Ba Lan bỏ xa. Phải nói đó là một trong những nguyên nhân chính đưa người dân Ukraina đến “Sự kiện Maidan”.

Một thành tựu khác, là Ukraina đã có nhiều tiến bộ trong việc giảm thâm hụt ngân sách. Hiện nay, thâm hụt ngân sách là ở mức 2% GDP, đó là một chỉ số khá hợp lý. Lạm phát trong năm 2015 là 48%, năm 2017 là 14.4% và năm 2018 – 10.7%. Ukraina đã thành lập một số tổ chức chống tham nhũng, bao gồm Cục chống tham nhũng quốc gia và Tòa chống tham nhũng, những thiết chế nhà nước hiện đang bắt đầu hoạt động. Phải nói rằng đó là điều chưa có ở nhiều nước hàng xóm của Ukraina.

Ngoài ra, Ukraina đã thành công trong việc xây dựng một hệ thống mua sắm công trực tuyến minh bạch Prozorro, giúp tiết kiệm rất nhiều tiền ngân sách. Ukraina cũng đã thành công trong việc cải cách công việc quản trị doanh nghiệp ở một số công ty nhà nước lớn. Có thể kể thêm một thành công của Ukraina, là việc thực hiên “thanh tẩy” khá triệt để ngành ngân hàng. Nói gì thì nói, đã đóng cửa được khoảng một nửa số ngân hàng, bao gồm cả ngân hàng lớn nhất “Privatbank”. Một điều chắc chắn là một thành tựu đáng kể.

nguồn: Politeka

»Cùng chủ đề