Tỏng thống Ukraina Poroshenko vừa kết thúc chuyến đi quan trọng ở Mỹ và Canada ngày 17-18/09/14. Thử nhìn nhận xem Ukr đã nhận được gì và ko nhận được gì từ chuyến đi này? Poroshenko được vinh dự hiếm hoi phát biểu trước Quốc hội Canada và Lưỡng viện Mỹ. Các bài phát biểu được đánh giá là mạnh mẽ, xuất sắc, liên tục bị ngắt quãng bởi những tràn pháo tay kéo dài do các nghị sĩ đứng dậy hoan hô. Đấy có lẽ không chỉ là sự ủng hộ cho cá nhân ngài tổng thống và chủ yếu là sự ủng hộ cho người dân Ukraine kiên cường.

– Các lãnh đạo Mỹ và Canada đã dành những lời lẽ dao tao búa lớn để ủng hộ Ukr và chỉ trích Nga.

Về mặt chính trị, đấy là 1 sự thành công lớn trên trường Quốc tế.

Có lẽ đến bây giờ người dân Ukr mới không còn cảm thấy xấu hỗ khi nhìn thấy lãnh đạo của mình trên chính trường Quốc tế mà thậm chí còn tự hào.
Cũng cần phải thừa nhận rằng, cho đến nay Mỹ la đồng minh quan trọng nhất của Ukr. Khác với các nước EU, Mỹ luôn luôn kiên định ủng hộ Ukr mạnh mẽ, dứt khoát.

– Về sự ủng hộ vật chất thì khiêm tốn hơn: Mỹ cho vay thêm 1 tỷ USD, 53 triệu vũ khí không sát thương va 1 số khoản nhỏ khác, Canada cho vay 200 triệu USD.

–  Điều quan trọng nhất la Obama từ chối cấp cho Ukr quy chế đồng minh ngoài NATO và từ chối cấp vũ khí sát thương cho Ukr.

Về vấn đề này, nhiều nhà bình luận cả 2 phe coi như đấy là thất bại của Poroshenko. Có thực sự như vậy ko?

1 cuộc gặp gỡ cấp cao như vậy ko thể ko có sự chuẩn bị chu đáo từng chi tiết. Trước khi gặp Obama, Poroshenko không thể ko biết là sẽ bị từ chối về yêu cầu này- nhưng tại sao ông ta vẫn đưa vào bài phát biểu của mình tại Quốc hội Mỹ, để rồi bị Obama từ chối bẽ mặt?
Ở Lưỡng viện Mỹ, kể cả trong đảng Dân chủ của Tổng thống, rất nhiều người không hài lòng về chính sách đối ngoại quá “mền” của Obama trong vấn đề Ukraine, ngày càng có nhiều lời kêu gọi tăng mức ủng hộ Ukr và cấp vũ khí cho Ukr.

Có lẽ Poroshenko muốn thông qua Quốc hội để gây áp lực cho Obama, nhất là trong thời điểm nhạy cảm, lúc Mỹ đang chuẩn bị bầu cử 1 phần Hạ viện. Ít ra là sau bài phát biểu này, Ukr sẽ nhận được sự ủng hội nhiều hơn từ Quốc hội Mỹ và Obama không thể ngoảnh mặt làm ngơ yêu cầu của Ukr được nữa.
Không phải ngẫu nhiên mà cùng ngày 18/09, ủy ban đối ngoại của Hạ viện Mỹ thông qua dự luật viện trợ vũ khí sát thương cho Ukr 350 triệu usd và công nhận Ukr là đồng minh ngoài NATO. Sẽ còn lâu để đạo luật này sẽ được Lưỡng viện thông qua, nhưng điều đấy đã là áp lực cho chính quyền hành pháp.
Có lẽ còn quá sớm để Ukr trở thành đồng minh của Mỹ. Mới chỉ chưa đầy 1 năm trước đây, chính quyền cũ của Ukr từ chối ký HD liên kết với EU và đàn áp người biểu tình. Lúc đấy mới chi có 15% người Ukr ủng hộ gia nhập NATO . Nay Ukr tuy có nhiều thay đổi nhưng nhìn chung vẫn chỉ là bình mới rượu cũ. Còn phải làm rất nhiều ở Ukr để mọi sự thay đổi không thể đảo ngược lại.

Cá nhân chúng tôi nhìn thấy 1 vấn đề như sau:

Nước Ukr có lẽ quá mãi mê đi tìm hỗ trợ bên ngoài mà không quan tâm đến kêu gọi nội lực trong cuộc chiến với nước Nga. Không 1 ai sẽ giúp ta nếu ta không chứng tỏ được mình có thế chiến thắng.

1 ví dụ điển hình: cuộc biểu tình Maidan kéo dài mấy tháng, người biểu tình bị đàn áp, nhiều người chết, phe đối lập kêu gọi trừng phạt tài sản và business của quan chức chính quyền Yanukovich. My và EU cũng chỉ ủng hộ đối lập bằng mồn mà ko hệ động tay chân. Thế nhưng khi chính quyền Yanukovich bi sụp thi hôm sau cac lệnh trừng phạt được ban bố ngay lập tức.

Nếu người dân và chính quyền Ukr đoàn kết, tập hợp lực lượng, dám kiên cường đương đầu với nước Nga để bảo vệ độc lập của mình, bất chấp mất mát thiệt hại, thì chắc chắn sự hỗ trợ quân sự, kinh tế sẽ đến. Lúc đó, không sớm thì muộn Ukr sẽ nhận được quy chế đồng minh từ Mỹ (không từ TT đương nhiệm thì từ TT sau).
Cần phải hiểu rằng, cần phải tự cứu mình trước thì người khác mới cứu mình.

Lê Mai
theo Theo Dam UA