Cuộng khủng hoảng đang làm một cuộc thách đố không đơn giản đối với nền kinh tế của Ucraina. Và để cho cuộc đấu tranh với nó thành công thì những bước đi có suy nghĩ là chưa đủ mà cần phải có một nỗ lực cực lớn của những người mà số phận đất nước đang nằm trong tay họ.

Không phải tất cả nhưng nhiều thứ chính phủ đã thực hiện thành công. Tóm lại cái chính là trong xã hội đã không thấy cảm giác tình hình không lối thoát, khác với những năm 90. Nhà nước thực hiện những nghĩa vụ thanh toán tiền lương và hưu trí trong lĩnh vực ngân sách đồng thời thanh toán tiền khí đốt đúng thời hạn với nước Nga mặc dù đã có nhiều những dự báo “hữu nghị”. Chính vì thế sự tin cậy công tác của chính phủ Tymoshenko là chỉ số ổn định đối với nhiều người dân Ucraina.

Những chỉ số kinh tế vĩ mô đã cho thấy tình hình đang thay đổi theo chiều hướng tốt. Trong nửa đầu năm 2009 so với cùng kỳ năm ngoái số dư âm của ngoại thương đã giảm đi hầu như 15 lần ($471 triệu so với $7 tỷ) . Số đo niềm tin đối với nền kinh tế Ucraina là đầu tư nước ngoài – trong Quý II năm 2009 đã tăng lên $1,5 tỷ nếu so với Quý I. Theo lịch thì chính phủ đang chuẩn bị ngân sách cho năm 2010 mà theo đòi hỏi của Tymosshenko sẽ tiến hành với các chuyên gia hàng đầu của thế giới cùng với các định chế tài chính quốc tế.

Một trong những phương hướng công tác “chống khủng hoảng” của chính phủ là ngành xây dựng. Trong chương trình của chính phủ có sự tham gia của 100 công ty xây dựng từ mọi miền của cả nước. Vấn đề là cho đến cuối năm nay tiếp tục xây dựng những công trình có mức hoàn thành cao. Dành cho mục đích này chính phủ chi 1 tỷ Grivna và có kế hoạch chi thêm chừng đó nữa. Điều đó có nghĩa là có khoảng 9,5 ngàn gia đình có thể được nhận nhà ở, trong số đó có một phần ba là dạng ưu tiên, có nghĩa là những người đã xếp hàng từ lâu để nhận căn hộ.

Theo kết quả của tháng 7 nhờ chương trình chống khủng hoảng của chính phủ khối lượng xây dựng đã tăng 14%. Người ta cho rằng, ngành xây dựng có thể “kéo theo” nhiều ngành kinh tế khác.

Ngành hóa chất là một ngành không kém quan trọng đối với Ucraina. Để ủng hộ ngành này chính phủ đã thông qua những quyết định đặc biệt – giảm giá khí đốt cho các xí nghiệp hóa chất.

Về tổng thể  thì ngày hôm nay thực hiện một cách hệ thống 15 chương trình chống khủng hoảng của chính phủ.

Và mặc dù theo chỉ số chung so với năm ngoái thì kinh tế của Ucraina vẫn còn nằm trong vùng âm nhưng từng tháng một của năm 2009 là đang có xu hướng đi lên. Nói riêng trong tháng 7 công nghiệp tăng 5%, ngành khai thác – 6,5%, có một số sản phẩm khác tăng 23%, công nghiệp nhẹ tăng 5,5%, công nghiệp ô tô tăng 17%, luyện kim trung bình tăng 20%.

Thủ tướng hy vọng đến cuối năm sẽ phục hồi khối lượng sản xuất thép, một trong những ngành xuất khẩu chủ chốt của Ucraina và đóng góp nhiều vào ngân sách.

Ngành nông nghiệp ngay cả trong khủng hoảng cũng chứng minh tăng trưởng so với năm ngoái. Trong 7 tháng đầu năm 2009 ngành nông nghiệp đã tăng 4%. Kinh tế của Ucraina đang sống dậy. Tất nhiên điều đó xảy ra không chỉ nhờ chính phủ và bản thân thủ tướng Tymoshenko. Trong những tình huống phức tạp những tính cách của người lãnh đạo được kiểm tra – kỹ năng không hoang mang sợ hãi, biết đoàn kết xung quanh mình đội ngũ cán bộ, nhìn thấy những con đường thoát khỏi khủng hoảng và cuối cùng là có được niềm lạc quan, niềm tin vào thắng lợi mà thiếu nó thì bất cứ việc gì cũng sẽ thất bại.

Tymoshenko đã thể hiện đầy đủ những tính cách trên của người lãnh đạo. Tuy nhiên chúng ta không chờ đợi được ở phe đối lập sự thể hiện như vậy vì quyền lợi đất nước. Đảng đối lập “Regiony” chỉ chờ đợi quốc hội nhóm họp để phong tỏa, thậm chí thật nực cười khi quốc hội chưa họp họ đã dọa phong tỏa diễn đàn quốc hội. Trong suốt thời kỳ khủng hoảng họ không có được một đề xuất nào có ý nghĩa cụ thể, còn lời mời tham gia chính phủ thì tuồng như ông Yanukovich không nghe thấy. Có thể những khó khăn phải giải quyết khủng hoảng đã làm cho Yanukovich lo sợ nhận lấy trách nhiệm bởi vì chúng sẽ mang đến những vấn đề trước ngưỡng cửa của cuộc bầu cử. Điều đó làm cho người ta ngạc nhiên khi nghe những tuyên bố của họ về “tính chuyên nghiệp” của mình. Trong chính trị một sự liên kết ngay cả với đối thủ có tính nguyên tắc cũng là một thực tế bình thường, nếu một liên minh tạm thời được thỏa thuận vì cứu nguy đất nước. Tuy nhiên, đối với phái đối lập của Ucraina quy tắc này đã không có tác dụng.

Arseny Yatssenhyuk cũng lo lắng về sự tham gia của mình vào tranh cử. Sự bắt đầu chiến dịch tranh cử sớm hơn bình thường của ông ta đã chứng minh điều đó. Theo một nguồn thông tin khác chức vụ Thống đốc ngân hàng trung ương đang chờ đợi ông ta cũng làm cho ông này thích thú. Nhà chính trị trẻ tuổi không phản đối từ bỏ tranh cử với một tương lại không mấy sáng sủa để nắm giữ chức vụ này.

Thủ thướng thì không có một sự lựa chọn nào khác. Bà buộc phải làm việc bởi vì ngày hôm nay không còn ai nhận làm việc cả. Bầu bán là bầu bán nhưng trên bàn cờ là cuộc sống của cả nước. Cần phải thừa nhận rằng, bà là một thủ lĩnh đủ mạnh, có ý chí và trình độ chuyên nghiệp cho một nhiệm vụ như thế.

Nếu ở trong nước trong điều kiện của cuộc chiến tranh chính trị lâu dài “tất cả chống lại tất cả” đã có một nhà chính trị có thể đương đầu với những thách thức kinh tế quan trọng và bạn hãy xem một đất nước như vậy là quá may mắn.

Hoàng Xuân Kiểm
theo bài của nhà chính trị học Vladimir Polyakov, đăng