Bởi vậy, chính phủ của chúng tôi – lần đầu tiên trong lịch sử – thành lập Quĩ hỗ trợ nông nghiệp bằng tiền nhà nước. Chính trong thời điểm khủng hoảng khi mà các hệ thống nhà băng tê liệt, thì Quĩ này vẫn hoạt động. Chúng tôi sẽ mua hạt lúa mì của người nông dân theo giá đặt cược. Thế nào là giá đặt cược? Đấy là khi họ bán cho nhà nước hạt với giá bằng 60% giá thị trường , song vào thời điểm giá lên cao nhất trên thị trường nếu họ muốn bán thì họ có thể lấy lại số lượng đã bán cho nhà nước và bán với giá cao nhất đồng thời trả lại nhà nước 60% giá đặt cược này…

Hỏi : Rất cảm ơn Thủ tướng đã giành thời gian cho chúng tôi. Câu hỏi đầu tiên – Bà là một trong số rất ít các nhà lãnh đạo quốc gia rất lạc quan về nền kinh tế Ucraina. Điều này rõ ràng là theo các con số thống kê tại các cuộc họp của Văn phòng Thủ tướng. Bà thường nói rằng chúng ta có tăng trưởng. Vậy trên cơ sở nào bà có được tinh thần lạc quan như vậy?

Trả lời : Sự lạc quan của tôi dựa trên những hiểu biết chính xác về tình hình đất nước. Không có sự hoảng loạn và tất nhiên là trên cơ sở của chương trình chống khủng hoảng mà chúng ta đang thực hiện từ những ngày mới xảy ra. Ngoài ra, 4 tháng liền Uỷ ban thống kê nhà nước ghi các con số tăng trưởng  trong sản xuất công nghiệp. Mặc dù không lớn lắm. Có những tháng 1,5%, tháng 06 gần 3,2 % tăng trưởng sản lượng công nghiệp. Nông nghiệp chính là nghành đã nâng đỡ Ucraina nổi lên trên mặt những con sóng khủng hoảng. Đây cũng là nghành duy nhất so với năm ngoái cho đà tăng trưởng rất tự tin. Chính bởi lẽ đó, tôi luôn là người lạc quan. Từ vị trí của  mình, tôi nhìn thấy  rằng vượt qua bao khó khăn chồng chất, song kinh tế Ucraina đã bắt đầu vực dậy. Và, cũng không muốn tin vào làn sóng thứ hai của khủng hoảng.
 
Hỏi : Không muốn tin…song, khi nhìn thấy…Tôi nói với tư cách là một người dân bình thường…khi nhìn thấy bảng số trên các kiot đổi tiền, trên các trạm bán xăng, giá dầu – thật cũng khó có được lòng tin rằng chúng ta đang tăng trưởng. Bà có thể cho biết nhận định về việc này được  không?

Trả lời :  Đầu tiên – Tỷ gía giữa đồng grivna và Đôla, như các anh cũng đã biết, Theo hiến pháp thuộc về chức năng của Ngân hàng Quốc gia, đây không thuộc chức năng của Chính phủ. Tôi có thể một lần nữa nhắc lại rằng, Nếu như hôm nay đường hướng chiến lược của ngân hàng quốc gia theo một hướng khác , thì tất cả các chỉ số vĩ mô kinh tế  và tình trạng tài chính của Ucraina sẽ chỉ ra rằng tỷ giá phải ở mức 6-6,5 /USD. Điều này có nghĩa là, nếu đi đúng đường lối, chúng ta có đầy đủ cơ hội gìm giữ đồng grivna. Điều này động chạm tới gí dầu hoả, các sản phẩm của dầu. Từ những ngày đầu tiên, khi giá dầu thế giới tăng cao, chúng ta đã đấu tranh chống lại các công ty độc quyền. Uỷ ban chống độc quyền đã làm tất cả  để những bọn lừa đảo – những kẻ quyết định giá xăng dầu- phải ngừng tay lại. Song, đồng thời, nguyên nhân khách quan là giá xăng dầu trên thế giới cao ngất ngưởng, ngay từ đầu khủng hoảng đã tăng lên gấp đôi.

Hỏi : Với tư cách là Thủ tướng cũng như tư cách là một công dân am hiểu tình hình đất nước. Bà có thể đưa ra một dự báo nào đó mà tất cả mọi người đều quan tâm như tỷ giá USD chẳng hạn, hay giá hơi đốt. Cái gì sẽ chờ đợi chúng ta vào mùa thu? Cái gì sẽ chờ đợi chúng ta sau bầu cử Tổng thống? Liệu làn sóng thứ hai của khủng hoảng có xảy ra không?


Trả lời: Trước tiên, cho đến ngày hôm nay, các nhà kinh tế  thế giới chưa dự đoán làn sóng khủng hoảng thứ 2. Có một số kết luận cho rằng điều này có thể xảy ra. Trên thực tế, đại bộ phận các nhà kinh tế cho rằng đáy của khủng hoảng thế giới đã qua. Còn hiện nay, Ucraina cùng với toàn thế giới đang bắt đầu san bằng các chỉ số kinh tế. Còn tôi, với tư cách là một thủ tướng, hôm nay tôi có thể tự hào mà nói rằng nhiều nươc strên thế giới do khủng hoảng phải cắt bớt lương hưu trí, các chế độ ưu tiên, trợ giúp, một vài nước còn xoá bỏ luôn chế độ ưu tiên. Tôi trên cương vị Thủ tướng của mình không cho phép hạ thấp đồng lương hưu trí và các cấp lương bổng trong các cơ quan, xí nghiệp nhà nước, dù chỉ một kopek. Ngoài ra, Tôi đã làm tất cả để việc trả lương và trợ cấp hưu trí  không bị chậm chễ trong các cơ quan nhà nước. Còn khu vực tư nhân thì sao? Đồng lương có được trả đúng hay không? Viện trưởng viện kiểm sát sẽ có câu trả lời. Bởi vậy, những dự đoán của tôi rất lạc quan, dựa trên các đánh giá của các nhà kinh tế có tên tuổi và tôi tin vào chương trình chống khủng hoảng của chúng ta. Ví dụ, chúng tôi đã bắt đầu một giai đoạn mới  của chương trình chống khủng hoảng đối với ngành luyện kim. Chúng tôi đã tạo nên các chính sách ưu tiên tốt nhất cho các tổ hợp luyện kim để họ có khả năng sản xuất thép  và bán chúng trên thị trường trong và ngoài nước. Chúng tôi hỗ trợ chương trình này đến tận cuối năm. Đối với ngành nông nghiệp: Chúng tôi tạo cơ hội ngày hôm nay mua hạt giống với giá mà đối với người làm nông nghiệp là có lợi nhất, hơn 3 tỷ grivna.
 
Hỏi : Chúng ta hiện nay có một vấn đề khá nan giải, ai cũng biết điều này – không có chỗ để trữ hạt giống, bởi vậy những kẻ buôn hạt giống sẽ phất to. Theo dự báo của năm nay, những kẻ buôn hạt giống lại có cơ vớ bẫm. Thế còn người nông dân thì sao? Liệu có là hiện thực rằng nhà nước sẽ mua hạt,  như bà nói, theo giá có lợi của các chủ nông trang không?  Và liệu có bao phủ tất cả các nông trang hay không? Liệu môi người có thể nộp lúa mì theo giá nhà nước yêu cầu hay không? Hay chúng ta vẫn lấn cấn với vấn đề kho dự trữ? Nói chung cần phải làm gì, bà có thể đưa ra những lời khuyên trong tình hình này được không?

Trả lời :  Ucraina năm ngoái đã có được một vụ mùa kỷ lục chưa từng có – tăng gấp 2 lần. Rất tự nhiên thôi, chưa có một hạ tầng cơ sở nào, các hệ thống cảng bến bãi , kho chứa, hệ thống giao thông sắn sàng cho một vụ mùa như vậy. Ngoài ra, không lâu trước năm 2008, gần như tất cả các kho chứa hạt đã được tư nhân hoá có lợi cho những tư nhân buôn bán hạt và số lượng nhà nước nắm giữ các kho còn rất ít. Và ngày hôm nay, điều này đã gây thiệt hại cho người làm nông nghiệp. Họ đã bị chính sách độc quyền về giá bóp chặt. Những người nông dân buộc phải mua hạt giống với giá 600,700,800 grivna một tấn như vậy là gây lỗ trông thấy. Đó là hành động kẻ cướp bằng kiểu bóp chẹt giá độc quyền. Ngày hôm nay, để bảo vệ người nông dân chỉ có cách duy nhất là… cùng làm với chính người nông dân.  Bởi vậy, chính phủ của chúng tôi – lần đầu tiên trong lịch sử – thành lập Quĩ hỗ trợ nông nghiệp bằng tiền nhà nước. Chính trong thời điểm khủng hoảng khi mà các hệ thống nhà băng tê liệt, thì Quĩ này vẫn hoạt động. Chúng tôi sẽ mua  hạt lúa mì của người nông dân theo giá đặt cược. Thế nào là giá đặt cược? Đấy là khi họ bán cho nhà nước hạt với giá bằng 60% giá thị trường , song vào thời điểm giá lên cao nhất trên thị trường nếu họ muốn bán  thì họ có thể lấy lại số lượng đã bán cho nhà nước và bán với giá cao nhất đồng thời trả lại nhà nước 60% giá đặt cược này. Chính phủ ngày hôm nay đã làm như vậy. Chúng tôi mở các điểm mua trên tất cả các vùng, tôi trực tiếp kiểm tra việc thu thập các đơn mua hạt và quá trình mua. Chúng tôi sẽ mua ở người nông dân 3 tỷ Grivna hạt giống. Ngoài ra, đối với cánh buôn bán hạt giống, chúng tôi đề ra những điều kiện rất khắt khe. Chúng tôi nói rằng chỉ trả lại cho họ thuế thu nhập xuất khẩu  trong trường hợp nếu họ xuất trình những biên bản và giấy tờ chứng nhận đã mua trực tiếp ở những người nông dân theo giá không thấp hơn giá tối thiểu, chứ không phải theo giá bị hạ, không thể chấp nhận được đối với người trực tiếp làm nông nghiệp.  Chỉ khi đó chính phủ mới trả lại cho họ thuế thu nhập. Chính vì vậy mà chúng tôi có công cụ vững chắc để điều khiển. Nhân tiện đây, tôi cũng nói luôn vì câu hỏi của phóng viên về các kho chứa hạt giống. Đây là vấn đề mang tính lịch sử, không phải mới xuất hiện hôm nay. Song, chúng tôi đã ký kết với 2 nước là Canada và Nhật Bản  những thủ tục giấy tờ cần thiết để xây kho chứa và bảo quản tại Ucraina.

Hỏi :  Nếu như bà chiến thắng trong cuộc tranh cử Tổng thống, thì những quyết định đầu tiên trên cương vị Tổng thống là gì?

Trả lời : Tôi có thể nói chắc chắn rằng chúng tôi sẽ chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống này. Nhưng sau khi chiến thắng rồi nếu như không có ai cản trở chúng tôi – bản thân tôi – nếu như không có ai phá quấy tốc độ của công việc, kết quả của công việc. Thì tôi sẽ cố gắng thử sức thực hiện những mơ ước của người dân Ucraina. Tôi biết chính xác người dân mong đợi gì ở chính quyền và biết chính xác làm thế nào để đạt được điều này. Cần phải có sự thống nhất mọi nỗ lực và một chính quyền đủ mạnh để đưa tình trạng hỗn loạn đang hoành hành trong đất nước hiện nay vào khuôn phép.

Hỏi :  Câu hỏi cuối cùng, rất đời thường, khi nào bà nghỉ ngơi?

Trả lời : Trên thực tế , công việc phải làm rất nhiều. Nhưng đồng thời tôi cảm thấy có kết quả. Cho dù các nhà chính trị có nói gì đi chăng nữa, chúng ta sẽ vượt qua được cuộc khủng hoảng này. Tôi đã cảm thấy điều đó, cảm thấy được mạch đập của một cơ thể đang hồi phục.

Trần Mai Tùng
theo ICTV