Thưa ông, ông có thể đưa ra những đánh giá tình trạng hiện tại của thị trường tài chính và hệ thống nhà băng hay không?

Những tuần cuối này, hệ thống tài chính Ucraina đã có những dấu hiệu bình ổn. Trước tiên là trên thị trường ngoại hối. Tổng thống cũng đã đưa ra thông tin rằng ngân hàng quốc gia đã mua ngoại tệ trên thị trường giữa các nhà băng để tích trữ. Điều này đã làm vững thêm đồng grivna cả trên thị trường cũng như  nhà nước trong tháng vừa qua. Từ 7.7 xuống 7.61. Việc đồng grivna ổn định nói lên rằng dân chúng đã bình tĩnh trở lại  và cũng nhờ có sự cân bằng trong buôn bán thương mại.Yếu tố tâm lý cũng là một trong những nguyên nhân quan trọng dẫn đến phá giá đồng grivna . Theo con số thông kê, từ tháng 11.2008 đến tháng 04.2009, con số ngoại tệ trôi nổi ngoài nhà băng là 7,1 tỷ USD.  Theo đánh giá dự đoán, các đợt chuyển tiền từ nước ngoài giảm 23,7%, vào khoảng 1,47 tỷ USD so với 1,9 tỷ USD cùng kỳ năm ngoái. Từ đầu tháng 5, tình hình thay đổi rất nhanh : lượng ngoại hối trên thị trường tiền mặt tăng gấp 1,5 lần. Việc bình ổn tỷ giá ảnh hưởng tích cực đến tâm lý người gửi tiền tiết kiệm. Chúng ta có được một xu hướng tuy không lớn nhưng chắc chắn để tăng lượng tiền gửi nhà băng của nhân dân. Cả gửi bằng grivna lẫn tiền ngoại tệ đều tăng.

Một trong những nhân tố quan trọng ảnh hưởng đến lòng tin đối với nhà băng là việc trả lại nhưng khoản tiền bị đóng băng. Các nhà băng đã thực hiện nghĩa vụ của mình trước khách hàng như thế nào?

Khủng hoảng động tới 25-27 nhà băng ở mức độ cao nhất, trong đó 15 nhà băng phải tuyên bố hoãn trả theo các yêu cầu của khách hàng.  Còn đối với các  khoản tiền tiết kiệm thì nhà băng có trách nhiệm phải trả theo thời hạn đã thoả thuận. Khách hàng cần phải lựa chọn – hoặc nhận lãi xuất từ tiền của mình hoặc khả năng tiếp cận số tiền đó trong bất cứ lúc nào. Nếu khách hàng chọn phương án thứ hai  thì phải để tiền vào tài khoản hoặc thuê két sắt trong nhà băng. Còn nếu tiền được gửi vào nhà băng để ăn lãi suất thì khách hàng cũng phải hiểu rằng tiền này không nằm im một chỗ trên giá mà được đưa cho người khác ( doanh nghiệp khác) vay . Muốn nhận lại tiền cần phải đợi đến hết thời hạn trong giao kèo.

Một trong những nguyên nhân không kém phần quan trọng để giảm căng thẳng trong dân chúng là không còn những lời buộc tội từ phía Thủ tướng đối với ngân hàng quốc gia. Yếu tố kinh tế hay chính trị góp phần quan trọng hơn vào việc bình ổn đồng Grivna?

Tất nhiên, việc chấm dứt những cáo buộc thiếu tính xây dựng đóng một vai trò tích cực. Khi chúng không còn nữa thì các yếu tố thị trường lại đóng vai trò then chốt. Và đồng grivna được đứng vững nhờ thị trường. Nguyên nhân khách quan tích cực nữa là tái khởi động hợp tác với Quĩ tiền tệ thế giới và nhận được những khoản tiền đền bù thích đáng. Cái quan trọng hơn cả là nền kinh tế Ucraina nâng được khả năng cạnh trạnh nhờ vào việc tăng khối lượng và chất lượng sản phẩm của mình.

Liệu có hay không những khả năng thực tế để củng cố lâu dài đồng Grivna? Những dự báo về đợt bùng phát bất ổn vào mùa thu tới có cơ sở hay không?

Các cổ phiếu tính bằng USD do các nhà băng của Ucraina tiến hành tại các tài khoản nước ngoài hiện nay lên đến con số gần 4 tỷ.Nếu như các nhà băng bán đi 1,5-2 tỷ thì vấn đề về tỷ giá không còn nữa. Nhưng một số nhà băng có vốn nước ngoài  lại có một cách sử sự không đúng, đòi hỏi oómột cách đối sử đặc biệt ưu ái với mình. Cách tiếp cận như vậy, tôi cho là không chấp nhận được.  Nếu như tư bản nước ngoài quyết định đầu tư sâu vào hệ thống nhà băng của Ucraina thì vì quyền lợi của chính bản thân họ, cần phải ủng hộ sự ổn định không chỉ của hệ thống nhà băng mà của toàn nền kinh tế Ucraina.

Hiện nay, cái gì là mối đe doạ chính cho sự ổn định của thị trường ngoại tệ và hệ thống tài chính? Theo ông, cái gì cản trở việc phục hồi lòng tin đối với hệ thống nhà băng?

Cũng như trước đây thôi, nguyên nhân chính của sự bất ổn là Chính trị. Hay nói chính xác hơn là một tinh thần cách mạng kiểu xã hội chủ nghĩa chỉ quan tâm tới lợi ích của tầng lớp trên, ăn sâu vào tâm trí của đại bộ phận các nhà chính trị Ucraina. Từ đó dẫn đến mọi hậu quả cho nền kinh tế Ucraina. Còn lòng tin đối với hệ thống tài chính thì trước hết phải nói đến lòng tin đối với Đồng Grivna.

Tại sao Ngân hàng quốc gia không cấm cho vay bằng ngoại tệ? Hay cho vay tín dụng ngoại tệ rẻ hơn cho nền kinh tế?

Nếu nói rằng cho vay tín dụng ngoại tệ rẻ hơn là không đúng. Với sự trợ giúp của các uỷ ban bảo hiểm không lộ mặt, nhà băng đưa giá của họ lên tới 46%/năm. Đấy là kết quả kiểm tra cho biết như vậy. Tại sao không hạn chế việc cho vay tín dụng ngoại tệ? Thật là rất phức tạp khi đưa ra quyết định  như vậy tại đất nước mà mọi người đều muốn làm giàu nhanh chóng. Xây dựng là nghành mũi nhọn, là động lực  của tăng trưởng kinh tế, cần vay rất nhiều tín dụng bằng ngoại tệ. Bởi vậy, nếu hạn chế cho vay tín dụng tức là đồng nghĩa với việc bóp nghẹt mức tăng trưởng kinh tế của cả nước.

Liệu có cần phải hiểu rằng ông đã chúc mừng việc Quốc hội trong tuần này đã thông qua việc cấm vay tín dụng bằng ngoại tệ?

Không còn nghi ngờ gì nữa. Như tôi đã từng nói, việc mở rộng cho vay tín dụng ngoại tệ là một trong nhữung nguyên nhân chính  gây nên sự mất cân đối nghiêm trọng trong hệ thống tài chính đất nước. Ngân hàng quốc gia đã không ít lần cảnh báo các nhà băng và cả dân chúng. Nhiều nhà băng không tiếp thu lời cảnh báo này vẫn khăng khăng mở rộng việc cho vay tín dụng ngoại tệ. Bởi vậy, tôi xin nhắc lại, trách nhiệm để mất cân bằng trên thị trường ngoại hối thuộc về chính các nhà băng.

Hoang Vu
theo Zerkolo

»Cùng chủ đề