Kinh tế thế giới khủng hoảng, các nước phát triển cắt giảm nhân lực ồ ạt… đây chính là thời cơ vàng để Việt Nam đón trí thức Việt kiều về nước làm việc.

“Việt Nam có nhiều điều kiện phát triển, dễ sống hơn, ít cạnh tranh”, anh Trịnh Mạnh Hà, kiều bào Mỹ về nước được gần 7 tháng, hiện là giám đốc maketting của một công ty kinh doanh dược, tâm sự.


Hiện tượng lạ

Theo anh Hà, người Việt ở Mỹ nhiều người đang muốn quay về Việt Nam. Ai cũng mong tìm kiếm một cơ hội lập nghiệp ngay trên quê hương, xứ sở mình.  

Thời gian qua, thị trường lao động ở Việt Nam xuất hiện điều bất ngờ, có đến 1% hồ sơ đăng ký tuyển dụng là hồ sơ xin việc từ nước ngoài gửi về. Hầu hết hồ sơ này là của kiều bào ở các lĩnh vực như tài chính – ngân hàng, công nghệ thông tin, maketting. Ông Lâm Quang Vinh, Giám đốc công ty Tìm kiếm nhân tài, cho biết: “Đây là hiện tượng lạ chưa từng xuất hiện trước đây”.

 

Theo các nhà khoa học trong nước, đây là giai đoạn trí thức kiều bào ở các nước đang bị dao động nhiều mặt, tâm lý không ổn định trước những đợt cắt giảm nhân lực của các tập đoàn kinh tế lớn ở các nước phát triển. Trong khi đó Việt Nam lại rất thiếu nguồn nhân lực trình độ cao này và Việt Nam cần phải tận dụng “hiện tượng lạ” nói trên.

Tuy nhiên, cũng theo anh Hà, lo ngại nhất là thủ tục. Quá trình trở về Việt Nam của anh Hà cũng vướng nhiều thứ như: mất nhiều thời gian để xin giấy phép lao động, tự mày mò về thủ tục vì không có người hướng dẫn… Đó là ý do cho đến nay, số lượng kiều bào về nước tìm kiếm việc làm vẫn còn khá khiêm tốt so với nhu cầu thực tế.

Cần nhanh tay hơn

Theo tiến sĩ Lương Thị Bạch Vân, Phó chủ tịch Uỷ ban mặt trận Tổ quốc Việt Nam, từ trước đến nay, nhà nước đã nhiều lần kêu gọi trí thức kiều bào quay về nhưng nay mới là thời cơ chín muồi.

Cũng theo bà Vân, trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế ở các nước phát triển đã khiến nhiều người bị mất việc làm, “chớp thời cơ”, Trung Quốc đã thành lập những phái đoàn qua nước ngoài đón những người bị sa thải đó về nước làm việc. Thậm chí, cả trí thức người nước ngoài cũng được chính phủ nước này mời về làm việc với chế độ đãi ngộ thích hợp, trong đó có không ít người Việt đã được mời về Trung Quốc. Đáng tiếc là, trong khi đó Việt Nam vẫn chưa có hành động nào cụ thể, kiều bào còn gặp nhiều khó khăn khi quay về nước làm việc.

Bà Vân cho biết thêm, nhiều kiều bào tvề nước làm việc là đã chấp nhận mức lương chung của mặt bằng trí thức trong nước nhưng con cái họ lại không được nhận vào học ở các trường Việt Nam, phải học ở trường quốc tế, bản thân họ thì không thể mua nhà mà phải đi thuê, không ổn định. Liệu đồng lương doanh nghiệp trong nước trả có đảm bảo được cuộc sống cho một gia đình như thế hay không, bà Vân đặt ra câu hỏi.

Tiến sĩ Trần Hà Anh, Chủ nhiệm câu lạc bộ Khoa học và kỹ thuật kiều bào, cũng đồng tình với các ý kiến của bà Vân. Theo ông, trí thức kiều bào cần được đối xử bình đẳng như các công dân trong nước để yên tâm làm việc. Ông cho rằng, trong giai đoạn này, các cơ quan, tổ chức, các doanh nghiệp cần chủ động đến với trí thức và thể hiện mình xứng đáng để cho họ “chọn mặt gửi vàng’. Ngoài ra nên chú trọng đến đội ngũ trí thức kiều bào cận tuổi về hưu. Đây thường là những người có nhiều kinh nghiệm làm việc và vốn kiến thức nhưng nay gặp khó khăn khi bị thất nghiệp ở nước sở tại, họ rất sẵn lòng trở về quê hương.

Tiến sĩ Lê Quang Minh, Phó giám đốc ĐH Quốc gia TP HCM, góp ý, các đơn vị trong nước cần đặt ra yêu cầu cụ thể sau đó mời trí thức kiều bào tham gia, như thế mới rút ngắn và tiết kiệm được thời gian của cả hai bên. Phải chớp lấy thời cơ vàng này để đón trí thức kiều bào về nước trước khi họ ổn định tư tưởng, tìm được việc làm mới ở nước sở tại. Cũng như bà Vân, nhiều nhà khoa học đều nhận định đây là thời cơ thích hợp nhất nên phải nhanh tay vì rất khó tìm lại được thời điểm nào thích hợp hơn hiện tại.

Ánh Hồng
theo Đất Việt