Đằng sau câu chuyện tăng nóng của chứng khoán cả niêm yết lẫn OTC đang diễn ra là một câu chuyện khác không kém phần hấp dẫn và tò mò: Câu chuyện của hai cổ phiếu ngân hàng chuẩn bị lên sàn: Vietcombank và Vietinbank.

Trò chơi “đoán giá có thưởng” đang thu hút được đông đảo NĐT tham gia và những diễn biến đi ngược thị trường của những cổ phiếu (CP) ngân hàng (NH) trên sàn đã hé lộ phần thưởng có thể lớn thế nào.

CP NH nóng – có “dựng” kịch bản?



Một biểu hiện thú vị tuần qua là cuộc chạy tiếp sức của ACB và STB. Diễn biến giá của hai CP này có sự độc lập nhất định với chỉ số thị trường. STB đã có 7 phiên tăng kịch trần liên tục cùng khối lượng khớp lệnh rất lớn. STB đã tăng tới 39% trong gần 2 tuần với khối lượng khớp lệnh bình quân 8,15 triệu CP/phiên và tổng khối lượng tích lũy 65,2 triệu CP.

ACB không kịch trần liên tục như STB có lẽ do khối lượng lưu hành quá lớn nhưng vẫn được đẩy lên từng ngày nhờ cách tính theo giá bình quân của sàn HASTC. Giá ACB cũng tăng được khoảng 27,6% trong 2 tuần gần đây, khối lượng khớp bình quân 7,2 triệu CP/phiên và khối lượng tích lũy 57,6 triệu CP.

Đáng chú ý là VN-Index trong cùng thời gian trên chỉ tăng 14,6% và HaSTC-Index tăng 18,1%. Đặc biệt với STB, dù trong những phiên Index giảm mạnh, CP này vẫn vững vàng tăng trần nhờ sức mua cực lớn thu gom toàn bộ khối lượng bán ra.

Động lực nào khiến CP NH lại được mua mạnh như vậy? Khó có thể lý giải từ những kỳ vọng vào kết quả kinh doanh quý II hay xu hướng của thị trường. Mặt khác, cung cách giao dịch chặn mua trần thường không phù hợp với hoạt động mua gom tích lũy mà là biểu hiện của ý chí đánh lên. Cả STB và ACB tuần qua liên tiếp bị “rung lắc”, đè giá với khối lượng khớp cực lớn.

Theo những phán đoán của nhiều NĐT, cuộc chạy đua đó không thể tách rời câu chuyện Vietcombank, Vietinbank sắp niêm yết vào cuối tháng 6 tới. Nếu muốn tạo điều kiện thuận lợi cho hai “đại gia” lên sàn giá tốt, mặt bằng giá CP NH niêm yết phải được đưa lên một tầm cao mới vì tâm lý lựa chọn sẽ có sự so sánh giữa các mã. Quá trình đẩy giá lên như vậy phải được chuẩn bị kỹ càng cả về thời điểm lẫn nguồn lực vì yêu cầu hàng đầu là phải giải quyết được các hoạt động xả hàng. Tuần qua hết STB rồi tới ACB đã chứng kiến những phiên khớp lệnh khổng lồ trong lịch sử nhưng giá cuối ngày vẫn được đẩy lên trần.

Theo thông tin không chính thức thì một số quỹ tham gia đấu giá cao Vietcombank đã kịp tích lũy hạ giá vốn khá nhiều. Với tốc độ tăng giá như hiện tại, không loại trừ khả năng đến cuối tháng 6 – thời điểm Vietcombank và Vietinbank chào sàn, giá STB và ACB sẽ ở mức cao. Như vậy rõ ràng NĐT sẽ có sự so sánh về giá, chẳng hạn nếu STB, ACB đạt giá 6-7x thì không có lý nào hai “đại gia” kia lại có giá thấp hơn. Như vậy giá chào sàn của Vietinbank và Vietcombank sẽ nhận được những đánh giá bớt khắt khe từ thị trường.

Giá nào cho hấp dẫn?

Câu chuyện giá chào sàn (do niêm yết trên HoSE) hiện hầu như chỉ xoay quanh Vietcombank. Theo ông Phạm Huy Hùng – Chủ tịch HĐQT, VietinBank dự kiến chào sàn vào khoảng 16.7.2009. Giá dự kiến sẽ khoảng “5 chấm”. Thái độ tự tin của lãnh đạo NH này có lẽ sẽ là hiện thực vì nếu căn cứ vào STB và ACB (hiện giá đã đạt 40.200đ và 56.800đ) thì không quá khó đoán. Với Vietcombank, các con số được thị trường phỏng đoán nhiều nhất là 50.000đ, 60.000đ và 70.000đ. Theo tin từ Vietcombank, dự kiến ngày chào sàn là 30.6 và giá tham chiếu sẽ được công bố ngày 25.6.

Thông thường, việc xác định giá được căn cứ vào nhiều yếu tố, trong đó có giá trị sổ sách, định giá của tổ chức tư vấn, giá OTC và một phần quan trọng là tương quan CP cùng ngành. Hiện tượng SHB vẫn chưa nguội chút nào khi từ mức dưới mệnh giá trên OTC đã vọt lên “đầu 3” khi niêm yết. Hiện SHB đạt 39.000đ, STB đạt 40.200đ và ACB đạt 56.800đ.

Có thể so sánh một số CP tài chính khác như PVF (một dạng NH đầu tư) đạt 49.200đ, SSI đạt 77.000đ, HCM đạt 74.500đ.  Mặc dù đã được lưu ký nhưng NĐT vẫn có thể giao dịch Vietcombank qua thỏa thuận qua các CTCK. Theo tin từ một vài CTCK, tuần qua, giao dịch với CP này không nhiều, giá vào khoảng 53.000đ/CP. Như vậy có thể giá chào sàn của Vietcombank sẽ cao hơn mức “đầu 5”. Mặt khác, biên độ dao động giá phiên đầu tiên của HoSE lên tới 20% nên thực tế giá chốt ngày của hai đại gia này có thể cao hơn nhiều tham chiếu.

Theo CTCK SSI, phân tích cơ bản cho thấy P/E 2009 của STB khoảng 13 và ACB (có tính đến yếu tố pha loãng) là khoảng 17. Còn theo CTCK VCBS, nhóm CP NH hiện tại vẫn đang có mức P/E hấp dẫn hơn P/E bình quân của 50 Cty có mức vốn hóa cao nhất. Hiện nay P/E của STB là 13 và ACB là 17. Theo nhận định này, P/E của khối NH hợp lý nhất vào khoảng từ 30 đến 40 lần, tương đương giá STB và ACB vào khoảng 90 và 120. Nếu như vậy giá kỳ vọng của Vietcombank và Vietinbank sẽ đến tận mức nào?

Một điểm sẽ khá lý thú là diễn biến rất khó lường trong giao dịch với Vietcombank và Vietinbank. Giả sử Vietinbank lên sàn với giá “5 chấm”, tức là một lượng lớn NĐT tham gia đấu giá “đầu 2” và mua được quanh giá này trên OTC lúc thị trường nguội mặc nhiên sẽ có lãi “khủng” tới cả 100%.

Ngược lại, dù chào giá tốt, một bộ phận lớn NĐT tham gia IPO Vietcombank- nếu chưa kịp hạ giá vốn – sẽ vẫn bị lỗ. Áp lực bán từ những NĐT lỗ có thể không  lớn nhưng phần khó đoán thuộc về nhóm đã thu gom trên OTC quanh giá “đầu 3” cũng như nhóm đã hạ giá vốn xuống bao nhiêu.

Lê Hùng
theo Lao Động