Cùng với sự lớn mạnh của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, các loại rau dân tộc cũng âm thầm du nhập và nhanh chóng khẳng định tên tuổi tại các thị trường rau – củ – quả của phương Tây.

Trong các cửa hàng bán đồ châu Á và các khu chợ mà người Việt buôn bán ở một số thành phố lớn như Moscow, Berlin, Praha, Warsaw, London, Paris…, những mớ rau muống, mùng tơi, cải xanh, rau bí, mướp, bầu, cùng rau thơm đủ loại: rau mùi, húng láng, húng chó, tía tô, kinh giới … nhìn qua tưởng “thuần Việt”, nhưng thật ra được trồng tại chính các nước sở tại.

Nghề nóng ở trời Tây

Không phải người Việt nào sang Tây trồng rau cũng đều có kinh nghiệm nhà nông. Một số người thừa nhận, do không thể buôn bán ngoài chợ nên mới phải làm cái nghề “chân lấm tay bùn”, cầm quốc, cày bừa và gieo hạt. Song có nhiều người cho biết, trồng rau Việt ở trời Tây là một nghề “nóng”, mang lại thu nhập khá và ổn định. Thậm chí, một số người còn đùa rằng, nhờ những cọng rau quê mà con em họ vào được giảng đường ĐH.

Tuy nhiên, để trồng và thu hoạch được những ha rau đạt chuẩn vào tiết trời đông ở xứ lạnh là cả một quy trình vất vả, từ gieo hạt, cây nảy mầm đến “bứng” cây non ra trồng ở ngoài vườn; riêng ở khâu này bắt buộc phải tính tới hệ thống lò sưởi đảm bảo nhiệt độ và hệ thống tương tiêu … giúp cây tăng trưởng. Đến vụ thu hoạch thì người trồng sáng sớm đã phải đi hái rau, bó lại, rồi chở đi giao hàng tại các cửa hàng bán đồ châu Á hoặc bỏ mối tại các chợ … Chưa kể, nhiều khi do thời tiết quá lạnh, rau vận chuyển từ ngoại ô vào trung tâm bị hỏng, đành bỏ đi và lỗ vốn.


Những loại rau thuần Việt du nhập trời Tây ngày càng nhiều.

Theo một số người đang làm nghề trồng rau ở Nga, việc thuê đất làm nhà kính trồng rau cho người Nga còn “dễ ăn” hơn trồng rau Việt vì xứ Bạch dương thường phổ biến bắp cải, xúp lơ, khoai tây và cà chua – những loại rau củ hợp với khí hậu lạnh giá.

Phát triển mô hình trang trại

Người Việt ở nước ngoài không chỉ trồng các loại rau củ quê hương kiểu tự cung tự cấp, mà phát triển mô hình trang trại để kinh doanh. Hơn nửa thế kỷ trước, nếu lĩnh vực trồng trọt thu hút nhiều người Nhật Bản và người Trung Quốc di dân, thì từ những năm 1980, bắt đầu xuất hiện một số ít người Việt làm kinh tế vườn, cung cấp rau quả cho các chợ Việt Nam. Tuy nhiên, thời gian đó, rau trái quê hương vẫn chủ yếu vận chuyển từ trong nước sang qua đường máy bay.


Người Việt đã phát triển những mô hình trang trại rau lớn để cung cấp cho thị trường nước sở tại. (Ảnh minh họa)

Mang ý tưởng táo bạo thực hiện sản xuất nông nghiệp quy mô lớn ở Nga, ông chủ công ty Volga – Việt Dương Hải An cho rằng, việc đầu tư vào nông nghiệp, ban đầu có thể chưa thu lãi ngay hoặc lãi suất chưa cao nhưng nó mang tính ổn định, lâu dài, tạo chỗ đứng và vị thế cho người Việt ở nước sở tại. Đến nay, có thể khẳng định, chưa có doanh nghiệp nào của người Việt ở  Nga có được một cơ ngơi như công ty Volga – Việt trong lĩnh vực sản xuất rau xanh.

Trang trại rau xanh rộng hơn 200 ha với quyền sử dụng đất trong 49 năm của ông Dương Hải An đã mở ra hướng chủ động sản xuất nông nghiệp phục vụ nhu cầu tiêu dùng của người dân Nga trong và ngoài thành phố Volgagrad, cũng như đáp ứng nhu cầu của người Việt ở thủ đô Moscow. Khác với các công ty Trung Quốc thu hoạch xong, đưa rau vào siêu thị, Công ty Volga – Việt lại quảng cáo và bán trực tiếp cho các chủ kinh doanh người Nga đến từ nhiều thành phố khác. Công ty cũng đang tính đầu tư xây dựng hệ thống chế biến, bảo quản nông sản sau thu hoạch và mở hướng liên kết với các doanh nghiệp khác ở các địa phương.

Nếu ở Việt Nam, các loại rau xanh bị coi là thực phẩm “bình dân”, nhà nào cũng có trong bữa cơm gia đình thì khi đã “định cư” ở trời Tây, lại được xem là món “sơn hào hải vị”. Điển hình nhất là rau muống, từ lúc nào đã trở thành mặt hàng rất hút khách ở các nước châu Âu và chỉ dành cho những gia đình khá giả. Không chỉ người châu Á thích ăn rau muống, mà cả dân Tây cũng ưa chuộng. Tùy theo mùa, rau muống ở Nga có giá dao động từ 4,5 – 10 USD 1kg; ở Đức là 7USD, Praha 5USD…

Ánh Hồng
theo Đất Việt