Nga sẵn sàng cắt giảm thêm vũ khí hạt nhân và hoan nghênh việc Tổng thống Mỹ, Barack Obama thúc đẩy đàm phán về Hiệp ước cắt giảm vũ khí. Thông tin đáng chú ý này vừa được Ngoại trưởng Nga, Sergey Lavrov đưa ra cuối tuần qua.

Nga được cho là có ít đầu đạn hạt nhân hơn Mỹ và từng tỏ ý muốn có một thoả thuận bắt buộc về cắt giảm thêm đầu đạn. Nhưng phát biểu của Ngoại trưởng Lavrov là tuyên bố rõ ràng nhất về vấn đề này kể từ khi ông Obama nhậm chức hồi tháng trước.

Trong khi đó, điện Kremlin đã kêu gọi chính quyền Obama từ bỏ những chính sách của người tiền nhiệm George W. Bush, trong đó có kế hoạch triển khai lá chắn tên lửa tại các nước vệ tinh Liên bang Xô viết cũ và kế hoạch mở cánh cửa NATO cho Gruzia và Ukraina. Ông Lavrov nói, Nga từ lâu đã thúc giục chính quyền Bush có phản ứng rõ ràng đối với các đề xuất thay thế Hiệp ước START 1991 do Hiệp ước này hết hạn vào tháng 12-2009 nhưng không nhận được hồi đáp. Hồi giữa tuần trước, phát ngôn viên của tân Ngoại trưởng Mỹ, Hillary Clinton nói, một Hiệp ước thay thế cho Hiệp ước START sẽ nhanh chóng được đưa ra cân nhắc và chính quyền Obama cam kết về khả năng cắt giảm đầu đạn nhưng chưa quyết định sẽ cắt giảm bao nhiêu. Ngoại trưởng Lavrov thì khẳng định: “Chúng tôi sẵn sàng tiến xa hơn trên con đường cắt giảm và hạn chế”.

Hiệp ước START hạn chế Mỹ và Nga sở hữu 6000 đầu đạn hạt nhân mỗi nước. Vào năm 2002, ông Bush và nguyên Tổng thống Nga, Vladimir Putin đã thống nhất về một Hiệp ước có nội dung hướng tới mục tiêu mỗi nước chỉ còn từ 1700 tới 2000 đầu đạn hạt nhân vào năm 2012.

Ngoại trưởng Lavrov không đề cập tới con số cắt giảm cụ thể. Khi được hỏi về thông tin báo chí đưa rằng có thể cắt giảm tới 80%, ông nói chưa có con số nào là chính thức.

Kho vũ khí hạt nhân của Mỹ có khoảng 2300 đầu đạn còn Nga thì thấp hơn. Khi Hiệp ước 2002 được ký, nhiều nhà phân tích cho rằng số đầu đạn hạt nhân mà Nga sở hữu có thể còn thấp hơn mục tiêu đề ra.

Trong bối cảnh quan hệ với Mỹ dưới triều đại Bush ngày càng căng thẳng, Nga đã rót một khoản lợi nhuận đáng kể từ nguồn thu dầu mỏ vào kho vũ khí hạt nhân để theo kịp đối thủ thời chiến tranh lạnh. Ông Putin và người kế nhiệm Dmitry Medvedev đã bày tỏ sự tự tin vào kho vũ khí của Nga và trấn an người Nga rằng họ sẽ được an toàn trong nhiều thập niên tới. Nhưng Nga cũng bày tỏ quan điểm muốn có những hạn chế khắt khe và chương trình thẩm tra cứng rắn đối với cắt giảm đầu đạn hạt nhân.  

Ánh Hồng
theo PN