Từ cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20, thế giới là do Mỹ chi phối, sức mạnh quốc gia của Mỹ là vô cùng to lớn, sự thịnh vượng của nước Mỹ nằm trong sự thịnh vượng chung của thế giới. Tuy nhiên, sự bá quyền của nước Mỹ hiện không còn được như trước.

Bước sang thế kỷ 21, do những thăng trầm của kinh tế thế giới, sự lỡ bước của Mỹ cùng với cuộc  khủng hoảng tài chính toàn cầu đã khiến cho nền kinh tế Mỹ kiệt quệ, một hệ thống nền kinh tế khổng lồ đã bị sụp đổ, thay vào đó là sự trỗi dậy của các nền kinh tế khác như Trung Quốc, Ấn Độ…

Tuy nhiên, trên thực tế Mỹ có một vị thế chính trị mang ý nghĩa toàn cầu, trước mắt chưa một quốc gia nào có thể cạnh tranh được. Châu Âu có thể là một đối thủ cạnh tranh về kinh tế, những sẽ phải mất một thời gian dài họ mới trở thành một đối thủ về chính trị được. Nước Nga hiện giờ đã không còn như thời Liên Xô cũ nữa, không còn là đối thủ cạnh tranh cả về kinh tế lẫn chính trị với Mỹ. Trung Quốc, mặc dù thời gian gần đây phát triển khá nhanh, nhưng cũng vẫn chỉ là một nước đang phát triển và vẫn chưa phân định rõ được vị thế của mình trong cuộc chiến tranh giành ngôi vị bá chủ khu vực Đông Bắc Á chứ chưa nói tới Mỹ. Đây cũng là nước có nhiều khả năng cạnh tranh Mỹ nhất trong tương lai. Còn Ấn Độ, trong những năm gần đây, tốc độ phát triển kinh tế 6% – 8% một năm của nước này cũng đã thu hút được sự chú ý, quan tâm của Quốc tế. Thế nhưng Ấn Độ vẫn không được coi như là một quốc gia có hoà bình thực sự.

Thế kỷ 21 này liệu có phải là một “dấu chấm hết” cho thế kỷ Mỹ hay không? Đây là nỗi lo lắng của người Mỹ, nhưng có thể nói sự lớn mạnh của những nước khác có thể sẽ kích thích Mỹ cố gắng vượt bậc, để khắc phục khó khăn. Nếu có một ngày sau khi tỉnh dậy, Mỹ phát hiện mình đã mất ngôi vị bá chủ và nhường ngôi vị này cho một nước khác, lúc đó Mỹ có thể sẽ buộc phải tiến hành những cải cách cần thiết để giành lại ngôi vị của mình.

Nếu vị trí bá chủ toàn cầu bị nhượng lại cho một nước khác, vậy vết thương gây ra cho Mỹ chính là tâm lý chứ không phải là một “túi tiền rỗng”. Mỹ sẽ phải có những điều chỉnh tâm lý to lớn. Theo nhận định của một số chuyên gia, Mỹ sẽ nhanh chóng vượt qua cơn bão tố tài chính này. Suy trầm là một dữ kiện định kỳ của đời sống kinh tế, kéo dài khoảng từ 6 đến 16 tháng. Suy thoái kinh tế nặng nề thì về căn bản lại là sự kiện chính trị có thể kéo dài cả 10 năm hay lâu hơn thế.

Nếu nền hành pháp trong nhiệm kỳ của Tổng thống Obama khôn ngoan, Mỹ nên làm tất cả những gì có thể làm, để giúp cho thị trường tài chính không còn gì mờ ám, ngăn chặn sự suy trầm tiếp diễn, bảo vệ vững chắc hệ thống tài chính. Điều này có thể giúp ích cho dân chúng Mỹ một cách tuyệt hảo. Nếu hành pháp Mỹ không đủ khôn ngoan, nước Mỹ có thể sẽ lại đương đầu với những thử thách mới kéo dài lâu năm hơn.

Nhưng nước Mỹ tin tưởng rằng, cuối cùng thì nước Mỹ sẽ hồi phục được tầm vóc kinh tế xứng đáng của mình và giữ vững thứ hạng xưa nay trên trường quốc tế. 

Ánh Hồng
theo Ce.cn