Báo cáo về tình hình nhân quyền tại một số nước trên thế giới năm 2008, do Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ công bố ngày 25/2, một lần nữa có những nhận xét không khách quan, thiếu căn cứ xác đáng, xa rời thực tế ở Việt Nam.

Hơn ai hết, người Việt Nam hiểu rõ giá trị của quyền con người mà các thế hệ cha ông đã phải đánh đổi bằng bao xương máu. Nhà nước Việt Nam luôn xác định con người vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự nghiệp xây dựng đất nước. Pháp luật Việt Nam bảo đảm và tôn trọng tất cả các quyền con người phù hợp nguyên tắc và chuẩn mực quốc tế về nhân quyền. Mọi chủ trương, đường lối, chính sách của đất nước đều hướng tới mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ và văn minh”, cũng như ước nguyện giản dị của Chủ tịch Hồ Chí Minh lúc sinh thời: “Đồng bào ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành”.

Thành tựu mà Việt Nam đạt được sau hơn 20 năm đổi mới đã tạo điều kiện cho người dân thụ hưởng đầy đủ và ngày một tốt hơn các quyền con người được nêu trong Tuyên ngôn nhân quyền và các công ước quốc tế liên quan mà Việt Nam đã tham gia. Những tiến bộ vượt bậc mà Việt Nam đạt được trong việc thực hiện Mục tiêu thiên niên kỷ về xóa đói, giảm nghèo đã được Liên hợp quốc ghi nhận và đánh giá cao.

Nhà nước Việt Nam nhìn nhận tín ngưỡng, tôn giáo là nhu cầu chính đáng của con người. Nguyên tắc không phân biệt đối xử vì lý do tôn giáo được thể hiện trên mọi lĩnh vực như quyền bầu cử và ứng cử, trong các quan hệ dân sự. Các chức sắc tôn giáo có quyền tham gia quản lý Nhà nước và xã hội, có quyền ứng cử như mọi công dân, nên không thể nói rằng ở Việt Nam “bầu cử không công bằng” hay “tự do tín ngưỡng bị ngăn cản”.

Từng là nạn nhân của nhiều cuộc chiến tranh xâm lược – sự vi phạm lớn nhất quyền con người, hơn ai hết, Việt Nam hiểu rất rõ ý nghĩa của việc tôn trọng và bảo vệ quyền con người. Thực tế nhiều năm qua cho thấy, Nhà nước Việt Nam luôn làm hết sức mình để bảo đảm và thực hiện quyền con người, phù hợp với các nguyên tắc, nội dung cơ bản và xu thế phát triển chung của quốc tế trong lĩnh vực quyền con người.

Cần nhắc lại rằng các quyền và tự do của mỗi cá nhân chỉ có thể được bảo đảm và phát huy trên cơ sở tôn trọng quyền và lợi ích chung của dân tộc và cộng đồng. Mọi tổ chức và cá nhân chỉ được thực hiện các quyền của mình trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật. Không ai được lợi dụng các quyền đó để mưu lợi bất chính, chống lại dân tộc mình. Pháp luật và công luận tại bất kỳ quốc gia nào trên thế giới không bao giờ dung dưỡng cho những hành vi sai trái đó. Những người chấp bút cho bản báo cáo cần có sự phân biệt rạch ròi giữa về những người vi phạm pháp luật Việt Nam dưới vỏ bọc tôn giáo, tín ngưỡng, dân chủ hay nhân quyền.

Có một thực tế là quyền con người vừa mang tính phổ biến, vừa mang tính đặc thù xuất phát từ những khác biệt về hoàn cảnh lịch sử, chế độ chính trị, trình độ phát triển, truyền thống văn hóa, tín ngưỡng, phong tục tập quán… của từng quốc gia và khu vực. Đó cũng là lý do hết sức tự nhiên vì sao các nước có những nhận thức khác nhau về các vấn đề khác nhau. Do vậy, không nên áp đặt quan điểm của một nước cho những nước khác. Cũng không nên lợi dụng các vấn đề tự do tôn giáo, tín ngưỡng, dân chủ, nhân quyền làm công cụ chính trị để can thiệp vào công việc nội bộ của các nước khác.

Việc hợp tác và đối thoại giữa các quốc gia để thúc đẩy và bảo vệ quyền con người là một yêu cầu cần thiết và khách quan, nhằm giúp các quốc gia hiểu biết sâu sắc hơn về những điều kiện đặc thù của từng nước. Với chủ trương “sẵn sàng là bạn, là đối tác tin cậy của các nước trong cộng đồng quốc tế, phấn đấu vì hòa bình, độc lập, hợp tác và phát triển”, Việt Nam luôn mở rộng vòng tay chào đón bạn bè gần xa, tăng cường đối thoại và hợp tác quốc tế, kể cả trong lĩnh vực nhân quyền. Việt Nam ủng hộ tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực quyền con người trên cơ sở đối thoại bình đẳng, xây dựng và tôn trọng lẫn nhau, không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau.

Những gì nêu trong Báo cáo nhân quyền 2008 của Bộ Ngoại giao Mỹ không đúng với thực tế ở Việt Nam cũng như không đại diện cho suy nghĩ và nhận định chung của đông đảo người dân Mỹ. Việt Nam đang có quan hệ “đối tác xây dựng, hữu nghị, hợp tác nhiều mặt trên cơ sở bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau, hai bên cùng có lợi” với Mỹ. Chính vì vậy, hai bên cần tiếp tục đối thoại trên tinh thần bình đẳng và khách quan để hiểu nhau hơn và cùng tìm ra những nhận thức chung của quyền con người, phù hợp với tinh thần hợp tác tốt đẹp đang có giữa hai nước.

* Về phản ứng của Việt Nam đối với những nhận xét về tình hình nhân quyền ở Việt Nam được nêu trong Báo cáo về tình hình nhân quyền tại một số nước trên thế giới năm 2008 do Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ công bố ngày 25/2, Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Dũng nói:

“Chúng tôi bác bỏ những nhận xét thiếu khách quan dựa trên những thông tin sai trái về Việt Nam được đưa ra trong báo cáo nhân quyền của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ năm 2008.



Cần khẳng định rõ ở Việt Nam các quyền tự do cơ bản của người dân được quy định cụ thể trong Hiến pháp cũng như các văn bản pháp luật khác và được tôn trọng trên thực tế. Người dân tham gia đầy đủ vào mọi mặt của đời sống xã hội. Đây là nhân tố quan trọng đưa đến thành công của công cuộc đổi mới. Trong những năm qua Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu to lớn trong việc bảo đảm quyền con người trong tất cả các lĩnh vực dân sự, chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, được cộng đồng quốc tế ghi nhận.



Nhà nước Việt Nam tôn trọng các quyền tự do dân chủ của người dân và luôn bảo đảm điều kiện thuận lợi để người dân thực hiện các quyền của mình, đồng thời kiên quyết đấu tranh với các hành vi lợi dụng các quyền đó để xâm hại lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức và công dân.



Chúng tôi cho rằng Hoa Kỳ cần có cách tiếp cận khách quan và toàn diện đối với các khác biệt giữa hai nước trong lĩnh vực nhân quyền thông qua đối thoại, lắng nghe, trên tinh thần hợp tác và tôn trọng lẫn nhau, tính tới các đặc thù lịch sử, kinh tế, văn hóa, xã hội của mỗi nước, giúp tăng cường hiểu biết lẫn nhau”.

* Ngày 2/3, Toà án tối cao Mỹ đã bác đơn của các nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam kiện các công ty hóa chất nước này về việc đã sử dụng chất độc da cam/dioxin trong chiến tranh Việt Nam. Ngày 3/3, Người phát ngôn Lê Dũng nói:

“Nhân dân Việt Nam hết sức bất bình trước quyết định sai lầm và bất công của Toà án tối cao Mỹ bác đơn thỉnh cầu của các nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam. Với quyết định này, Tòa án Tối cao Mỹ đã phủ nhận những hậu quả hết sức nặng nề của chất độc da cam/dioxin do quân đội Mỹ sử dụng trong chiến tranh Việt Nam đối với môi trường và sức khoẻ con người Việt Nam, cho dù những hậu quả này đã được khẳng định trong nhiều công trình nghiên cứu của các nhà khoa học thế giới, trong đó có các nhà khoa học Mỹ. Điều hết sức đáng tiếc là Toà án tối cao Mỹ lại đưa ra quyết định phi lý này trong bối cảnh quan hệ Việt – Mỹ phát triển và chính phủ Mỹ đang có những nỗ lực và hợp tác hữu ích với Việt Nam để góp phần khắc phục hậu quả của chất độc da cam/dioxin ở Việt Nam.



Như chúng tôi đã nhiều lần nêu rõ, việc giải quyết những hậu quả của chất độc da cam/dioxin là vấn đề nhân đạo và đạo lý hết sức bức xúc. Mặc dù chiến tranh đã kết thúc hàng chục năm qua, nhưng hàng triệu nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam vẫn hàng ngày phải chịu đựng nỗi đau cả về thể xác lẫn tinh thần. Các công ty hóa chất Mỹ cần nhận thức rõ vấn đề này và thực hiện ngay trách nhiệm pháp lý, tinh thần và đạo lý, hợp tác giải quyết hậu quả chất độc da cam/dioxin do chính họ gây ra đối với các nạn nhân của Việt Nam.



Chúng tôi tin tưởng rằng, cuộc đấu tranh đòi công lý của các nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam sẽ tiếp tục nhận được sự quan tâm và ủng hộ mạnh mẽ của cộng đồng quốc tế, trong đó có nhiều tổ chức, cá nhân của Mỹ”.

Lê Hùng
theo TGVN