“Luật ra rồi mà kiều bào đủ điều kiện vẫn không mua được nhà ở trong nước thì việc sửa luật cũng không có ý nghĩa gì”, giáo sư Nguyễn Lân Dũng, đại biểu Quốc hội tỉnh Đắk Lắk, chia sẻ.

Giáo sư Nguyễn Lân Dũng cho biết, với tư cách Phó chủ tịch Hội liên lạc với người Việt Nam ở nước ngoài, giáo sư Nguyễn Lân Dũng hoan nghênh việc Quốc hội xem xét, thông qua dự án Luật sửa đổi, bổ sung điều 126 Luật Nhà ở và điều 121 Luật Đất đai tại kỳ họp này.


– Theo giáo sư, đâu là nguyên nhân khiến số kiều bào được sở hữu nhà ở trong nước mới dừng ở con số 141 trong khi nhu cầu của bà con là rất lớn?

– Luật Nhà ở được Quốc hội thông qua năm 2005 đã có những quy định thông thoáng và cởi mở hơn về đối tượng, điều kiện để kiều bào được sở hữu nhà ở tại Việt Nam. Tuy vậy, đối tượng thuộc diện được sở hữu nhà ở tại Việt Nam quy định trong luật còn bị hạn chế. Luật cũng quy định người Việt Nam ở nước ngoài về cư trú với thời hạn từ 6 tháng trở lên được sở hữu một nhà ở. Tuy nhiên, sau gần ba năm thực hiện, chưa có trường hợp nào thuộc diện này được sở hữu nhà ở trong nước vì pháp luật về xuất nhập cảnh của Việt Nam  chỉ cho phép kiều bào được nhập cảnh trong thời hạn tối đa là ba tháng. Với việc sửa điều 126 Luật Nhà ở theo hướng mở rộng hơn đối tượng và hạ điều kiện cư trú từ 6 tháng xuống ba tháng, tôi dự kiến số kiều bào về nước mua nhà sẽ tăng lên hàng chục lần so với hiện nay.

– Bên cạnh việc tạo điều kiện thuận lợi hơn để kiều bào được sở hữu nhà ở trong nước, dự án luật trên còn có ý nghĩa gì, thưa giáo sư?

– Lâu nay, bà con kiều bào vẫn mua nhà ở trong nước và nhờ người thân đứng tên giúp. Rắc rối đã phát sinh khi nhiều người được nhờ đứng tên giúp vì tham tiền đã để mất hết tình nghĩa. Dự án luật được thông qua sẽ giải quyết được điều này vì bà con kiều bào về nước sẽ trực tiếp mua nhà không phải nhờ người khác đứng tên. Khi tập đoàn Intel đầu tư 1 tỷ USD vào Việt Nam, chúng ta đã thấy con số quá lớn. Trong khi đó, năm 2008, lượng kiều hối đổ về Việt Nam lên tới 8 tỷ USD. Khi dự án luật này được thông qua, lượng kiều hối chắc chắn sẽ tăng thêm nhiều do kiều bào gửi tiền về nước để mua nhà hoặc từ nước ngoài về định cư.

– Có ý kiến cho rằng, khi dự án luật được thông qua, có thể giá nhà ở trong nước sẽ bị tác động, xuất hiện hiện tượng đầu cơ… Quan điểm của giáo sư về vấn đề này như thế nào?

– Tôi không lo vì trong trường hợp lượng kiều bào về nước mua nhà tăng lên hàng chục lần thì nguồn cung của thị trường bất động sản trong nước vẫn có thể đáp ứng được. Hơn nữa, dự luật cũng quy định rất rõ, số lượng nhà mà kiều bào đủ điều kiện được mua là một nhà ở riêng lẻ hoặc một căn hộ chung cư. Trong trường hợp đầu cơ, mua đi bán lại để kiếm lời, chúng ta đã có các luật khác điều chỉnh.

Điều tôi quan tâm hơn là đường lối đã thông, luật đã có thì đừng có rắc rối, nhũng nhiễu về thủ tục khi bà con về nước mua nhà. Việc sửa luật bây giờ đã là chậm, nhưng chậm rồi thì các văn bản hướng dẫn thi hành luật phải được ban hành nhanh. Luật ra rồi mà kiều bào đủ điều kiện vẫn không mua được nhà ở trong nước thì việc sửa luật cũng không có ý nghĩa gì.


– Xin cảm ơn giáo sư!

Bà Jeanne Huỳnh, kiều bào Pháp:  Có bằng khen của Chính phủ, tôi thuộc một trong 5 đối tượng được xem xét mua nhà. Tôi rất mừng vì giờ hai vợ chồng sống ở Việt Nam nhiều hơn bên Pháp, con cái cũng muốn về chơi nhiều. Không ít bạn bè tôi cũng đang có nhu cầu mua nhà tại Việt Nam mà chưa được. Khi đã có tuổi rồi, người ta muốn về sống ở quê hương. Tuy nhiên, đối tượng được phép mua nhà trước đây còn giới hạn. Một số bạn tôi có nhờ người đứng tên mua và phải chấp nhận rủi ro. Tôi thấy rằng kiều bào khó mà có điều kiện ở lại Việt Nam liên tục 6 tháng, vì giấy miễn thị thực ghi thời hạn 5 tháng. Vì vậy, nếu Nhà nước nới lỏng điều kiện này thì sẽ thuận lợi hơn cho bà con. Bên cạnh đó, cũng cần giảm bớt những phức tạp về thủ tục giấy tờ.


Ông Augustine Hà Tôn Vinh, kiều bào Mỹ: Tôi cho rằng phần đông kiều bào về Việt Nam mua nhà chỉ để ở. Vì vậy, không cần lo ngại việc kiều bào mua nhà có thể ảnh hưởng đến thị trường bất động sản.

Ông Nguyễn Thiện Đạo, kiều bào Pháp: Chính sách cho phép kiều bào mua nhà trong nước có tác dụng khuyến khích, những người sống xa quê trở về, đóng góp công sức để phát triển đất nước. Tôi biết nhiều người muốn có một ngôi nhà ở Việt Nam để đưa con cháu về thăm, tạo cảm giác “trở về nhà” cho giới trẻ. Chắc chắn cảm giác sống ở Việt Nam trong căn nhà của mình sẽ khác hẳn với việc thuê nhà hoặc ở khách sạn, nhất là với những người ở lại lâu dài.


Ông Võ Phi Hiên, kiều bào Mỹ: Tôi đề nghị mở rộng thêm đối tượng kiều bào được mua nhà tại Việt Nam, chẳng hạn những người muốn được hồi hương mà không còn người thân ở Việt Nam. Khi tôi có ý định hồi hương, nhiều thủ tục phức tạp khiến tôi mất hai năm đi về nhiều lần để hoàn thiện.

Lê Hùng
theo baodatviet