Không chỉ kiều bào mà ở một số người nước ngoài cũng có nhu cầu học tiếng Việt tuy nhiên việc đáp ứng còn gặp nhiều trở ngại, đây là kết quả sơ bộ từ đề án hỗ trợ việc dạy và học tiếng Việt cho người Việt Nam ở nước ngoài công bố hôm 9/12.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, sau hơn bốn năm triển khai, việc truyền bá tiếng Việt trong kiều bào và người nước ngoài vẫn còn nhiều khó khăn.

Người Thái Lan cũng muốn học tiếng Việt

Sau chuyến đi khảo sát về tình hình dạy và học tiếng Việt cho người Việt Nam tại Hoa Kỳ, giáo sư Nguyễn Hữu Châu, Viện trưởng Viện Khoa học giáo dục Việt Nam, cho biết: “Hiện có trên 200 cơ sở, trung tâm dạy tiếng Việt trong cộng đồng, tập trung nhiều ở các bang đông người Việt sinh sống như California, Texas, Washington… Các trung tâm này chủ yếu dạy các em học sinh trong dịp hè và các ngày nghỉ cuối tuần”. Cũng theo giáo sư Châu, giáo trình, tài liệu đa phần do người dạy tự biên soạn nên không chuyên nghiệp và thống nhất. Con em Việt kiều tại Mỹ học tiếng Việt vì tình cảm mà không nhận thức được việc cần phải học.  Tương tự, cộng đồng người Việt ở Pháp có khoảng 300.000 người, nhưng hiện chỉ có duy nhất một trường phổ thông ở đất nước này dạy tiếng Việt như một ngoại ngữ chính thức (trường THCS và THPT Jean La Fontaine – Paris). Còn tại Thái Lan, theo ông Trần Bá Việt Dũng, Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế (Bộ Giáo dục và Đào tạo), tại Thái Lan hiện nay, nhu cầu học tiếng Việt không chỉ có mong muốn của kiều bào mà còn là nhu cầu của nhiều người Thái Lan, nhưng việc giảng dạy cũng rất khó khăn do thiếu giáo viên, tài liệu…

Từ năm 2009 sẽ có trình độ C tiếng Việt

Việt kiều tại Mỹ chiếm khoảng 50% người Việt Nam đang sinh sống ở nước ngoài nên Ban điều hành Đề án “Hỗ trợ việc dạy và học tiếng Việt cho người Việt Nam ở nước ngoài” xác định: phải khơi thông được việc dạy và học tiếng Việt ở Mỹ mới có thể giúp cho chương trình đạt hiệu quả. Tuy nhiên, việc triển khai dạy và học tiếng Việt chính quy trong nhà trường tại Mỹ hiện còn gặp nhiều khó khăn. Theo quy định, một lớp muốn tồn tại phải có 20 học sinh nhưng cộng đồng người Việt thường sống rải rác nên để tập trung đông học sinh rất khó.

Tuy nhiên, theo đánh giá của Bộ Giáo dục và Đào tạo, khó khăn lớn nhất đối với việc triển khai hai bộ sách này chính là thiếu đội ngũ giáo viên dạy tiếng Việt. Tại Mỹ, phần lớn giáo viên dạy tiếng Việt cũng là tình nguyện, không được đào tạo cơ bản về sư phạm. Ước tính, trong cộng đồng người Việt tại Mỹ có khoảng 200 giáo viên thuộc 36 trung tâm Việt ngữ… Vì vậy, tại Bộ GD-ĐT vừa được đề nghị phải cử giáo viên đi dạy tiếng Việt tại một số nước theo yêu cầu của bà con Việt kiều (Lào, Thái Lan, Campuchia, Mỹ và một số nước Đông Âu). Đồng thời, năm 2009 sẽ hoàn thành giáo trình dạy tiếng Việt trình độ C cho kiều bào.

Về lâu dài, theo GS Nguyễn Hữu Châu, cần có kế hoạch bồi dưỡng, đào tạo giáo viên dạy tiếng Việt một cách bài bản, mở rộng thêm các kênh dạy và học tiếng Việt qua đài phát thanh, truyền hình và đặc biệt là qua mạng Internet.

Lê Hùng