Trước thềm năm mới, Xuân Kỷ Sửu, Đại sứ Nguyễn Văn Thành đã dành thời gian tiếp nhóm phóng viên báo “Tuần tin quê hương” và trả lời một số câu hỏi mà nhiều độc giả quan tâm. Mời các bạn theo dõi.

Thưa Đại sứ, đề nghị Đại sứ đánh giá đôi nét về quan hệ ngoại giao giữa hai nước Việt Nam và Ucraina trong năm 2008 vừa qua!

– Quan hệ Việt Nam – Ucraina được xây dựng trên nền tảng tình hữu nghị truyền thống tốt đẹp giữa hai dân tộc từ thời kỳ Xô-viết. Sau khi Ucraina trở thành quốc gia độc lập (1991), hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao ngày 23/1/1992, mối quan hệ này ngày càng được củng cố và phát triển. Trong năm 2008, mặc dù tình chính trị tại Ucraina có nhiều biến động nhưng quan hệ ngoại giao giữa hai nước vẫn được duy trì ổn định. Tháng 6-2008, Phó Chủ tịch Quốc hội nước ta Uông Chu Lưu đã có chuyến thăm làm việc tại Ucraina và hội đàm với Chủ tịch Quốc hội A.Yatsenhiuk. Nhiều đoàn cấp thứ trưởng, cấp chuyên gia, cấp tỉnh và doanh nghiệp thường xuyên thăm viếng, trao đổi kinh nghiệm, khảo sát thị trường. Lãnh đạo hai nước thường xuyên gửi điện thăm hỏi, chúc mừng nhau vào các dịp lễ, Tết. Các hoạt động ngoại giao của Đại sứ quán Việt Nam tại Ucraina cũng được phía bạn quan tâm, hỗ trợ.

– Quan hệ kinh tế – thương mại giữa hai nước đã có bước đột phá nào hay không, thưa Đại sứ?

– Phải nói là năm 2008 là năm được mùa trong quan hệ thương mại giữa hai nước. Kim ngạch xuất nhập khẩu hai chiều đạt trên 300 triệu USD, gấp đôi năm 2007. Đây là bước đột phá lớn, tạo tiền đề thúc đẩy thương mại giữa hai nước, đúng với tiềm năng vốn có. Cú hích làm tăng kim ngạch xuất khẩu hàng của Việt Nam vào thị trường Ucraina là các mặt hàng thủy sản, cụ thể là cá ba-sa với giá trị xuất khẩu đạt gần 100 triệu USD. Nhân tố đóng góp đáng kể cho sự phát triển thương mại giữa hai nước chính là cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam tại Ucraina. Các hiệp định kinh tế hai chiều cũng đã tạo cơ sở pháp lý thúc đẩy trao đổi thương mại giữa hai nước.

Ngoài ra, năm 2008 đã mở ra một hướng mới trong quan hệ hợp tác giữa hai nhà nước, đó là việc Việt Nam đã xuất khẩu lao động sang Ucraina hơn 200 công nhân xây dựng có tay nghề cao. Họ làm việc ở thành phố Dnhepropetrovsk cho một công ty liên doanh Ý – Ucraina. Hiện tại 200 công nhân này đều có công ăn việc làm và thu nhập ổn định mặc dù kinh tế Ucraina đang gặp khủng hoảng.

Ucraina là một nước rộng lớn với dân số gần 46 triệu người, đây là một thị trường đầy tiềm năng tiệu thụ hàng tiêu dùng của Việt Nam. Nếu biết khai thác tốt, các doanh nghiệp của  Việt Nam sẽ tạo được chỗ đứng trên thị trường này với thế mạnh về chất lượng và giá cả. Không chỉ có vậy, trong lĩnh vực xây dựng và nông nghiệp, Ucraina hiện cũng rất thiếu các thợ lành nghề, trong khi đó Việt Nam hoàn toàn có thể đáp ứng được nhu cầu của thị trường này.

– Được biết Đại sứ vừa trở lại Ucraina từ Hà Nội sau khi tham dự Hội nghị lần thứ 26, Bộ Ngoại giao. Thưa ông, những vấn đề gì đã được Hội nghị quan tâm nhiều nhất?

– Hội nghị Bộ ngoại giao triệu tập theo định kỳ 2 năm một lần. Hội nghị đã dành 10 ngày để bàn về các vấn đề lớn như: ngoại giao chính trị, ngoại giao kinh tế, ngoại giao văn hóa và công tác đối với người Việt nam ở nước ngoài. Tại Hội nghị, các Đại sứ và thủ trưởng các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài đã phát biểu nhiều về nét đặc trưng, tính chất và hoạt động nổi bật của cộng đồng người Việt ở nơi mình công tác. Qua đó cho thấy cái nhìn toàn cảnh sự khác biệt về nguồn gốc hình thành, đặc điểm hoạt động của từng cộng đồng người Việt trên toàn thế giới. Trên cơ sở phân tích, đánh giá tình hình cụ thể, Đảng và Nhà nước sẽ đưa ra những chủ trương, chính sách kịp thời và phù hợp nhằm hỗ trợ kiều bào ta ở nước ngoài tốt hơn. Nhà nước hiện có những chủ trương rất rõ ràng, tiếp tục triển khai nghị quyết 36 của Bộ Chính trị. Trên cơ sở đó, Chính phủ đã cụ thể hóa rất nhiều các văn bản, pháp quy quan trọng và hoàn thiện Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài đủ tầm hỗ trợ, bảo vệ quyền lợi của người Việt sống xa Tổ quốc. Sắp tới, Nhà nước sẽ có những chính sách cụ thể trong việc bảo vệ quyền lợi và bảo hộ quyền công dân cho bà con ta.

Hội nghị đã nhận được rất nhiều thông tin về cộng đồng, doanh nghiệp Việt Nam và phương thức làm ăn của bà con ta ở Ucraina. Ở đây có một cộng đồng đoàn kết, tương thân tương ái và được tổ chức chặt chẽ. Ở mỗi thành phố, nơi có người Việt Nam sinh sống đều có Hội và các đoàn thể tham gia tích cực vào công tác xây dựng, phát triển cộng đồng. Trong lĩnh vực làm ăn kinh tế, cộng đồng người Việt ở Ucraina cũng gặt hái được nhiều thành công, nổi bật là hai Tập đoàn kinh tế lớn Technocom, Sun Group. Hàng trăm doanh nghiệp vừa và nhỏ khác cũng được ra đời và hoạt động hiệu quả. Ngoài ra, cộng đồng Việt Nam tại Ucraina cũng là cộng đồng đầu tư lớn nhất về Tổ quốc.

– Thưa Đại sứ, ông đánh giá cao những hoạt động nào của cộng đồng Việt Nam tại Ucraina trong năm 2008?

– Cộng đồng Việt Nam tại các thành phố lớn như Kharkov, Odessa, Kiev tiếp tục được củng cố về tổ chức, đoàn kết vượt qua khó khăn và có nhiều hoạt động từ thiện đối với quê hương và nước sở tại. Ngày 6-8-2008, tại Lễ kỷ niệm 10 năm thành lập Hội người Việt Nam tỉnh Kharkov, tôi ra lời kêu gọi toàn thể cộng đồng người Việt Nam đang sinh sống tại Ucraina, trên tinh thần tương thân tương ái, quyên góp ủng hộ nhân dân 5 tỉnh miền Tây Ucraina bị thiệt hại do cơn lũ lớn chưa từng có trong nhiều thế kỷ qua. Các doanh nghiệp và những đại biểu tham gia hội nghị đã nhiệt tình hưởng ứng. Ngày 11-8, toàn thể cán bộ nhân viên, phu nhân, phu quân Đại sứ quán và cộng đồng người Việt Nam tại Kiev đã tổ chức buổi quyên góp ủng hộ các nạn nhân lũ lụt Ucraina. Trong những ngày tiếp theo, cộng đồng người Việt Nam tại Odessa, Kherxon, Donhetsk v.v. cũng đã tổ chức quyên góp. Tấm lòng của bà con người Việt Nam đã mang lại kết quả ngoài mong đợi. Số tiền và hiện vật đã lên tới gần 300.000 grivna, tương đương khoảng 60.000 USD.

Tôi cũng xin nhiệt liệt biểu dương cộng đồng Odessa đã quyên góp được 25.000 USD ủng hộ đồng bào trong nước gặp thiên tai, khen ngợi cộng đồng Việt Nam tại Kharkov đã hưởng ứng tốt phong trào quyên góp ủng hộ Quỹ vì người nghèo trong nước và ủng hộ Quỹ “Ngôi sao Phương Đông” để làm từ thiện ở nước sở tại.

Ngoài ra, cộng đồng Việt Nam tại Ucraina tiếp tục duy trì được nhiều phong trào sôi nổi, phát huy tốt bản sắc văn hóa Việt Nam trên đất bạn, thực hiện những hoạt động đền ơn đáp nghĩa. Tiêu biểu là Tập đoàn Technocom đã tài trợ cho đoàn cựu chiến binh Kharkov sang Việt Nam thăm lại nơi họ đã một thời trẻ trai không quản ngại hy sinh, vất vả, tham gia huấn luyện, giúp đỡ quân đội Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

– Trong bối cảnh nền kinh tế Ucraina lâm vào khủng hoảng, cộng đồng ta cũng gặp không ít những khó khăn. Đề nghị Đại sứ đưa ra một số ý kiến mang tính định hướng!

– Cuộc khủng hoảng kinh tế – tài chính toàn cầu đã tác động tiêu cực đến các nền kinh tế đang phát triển như Việt Nam, Ucraina. Sức đề kháng chính trị, kinh tế của Ucraina không cao cho nên đã tác động rất sâu nặng tới đời sống của người dân Ucraina. Cả 3 lĩnh vực then chốt của nền kinh tế như: địa ốc, ngân hàng và ngành công nghiệp nặng đều gặp khó khăn, đang bên bờ vực phá sản. Cuộc suy thoái kinh tế không chỉ nằm trên giấy bút mà đã tới gõ cửa từng hộ gia đình, ảnh hưởng đến hầu bao của người dân. Cộng đồng người Việt ở Ucraina cũng không tránh khỏi sự tác động tiêu cực từ cuộc khủng hoảng. Công việc làm ăn của cộng đồng ta chủ yếu dựa vào kinh tế chợ, bị ảnh hưởng nghiêm trọng khi hàng hóa không bán được, nhu cầu tiêu dùng của người dân giảm sút. Các doanh nghiệp Việt Nam hoạt động trong lĩnh vực nhập khẩu hàng vào Ucraina cũng bị ảnh hưởng do sự mất giá của đồng grivna so với ngoại tệ mạnh. Các doanh nghiệp mất mát gần như tương ứng với phần trăm mất giá của đồng nội tệ.

Theo các chuyên gia kinh tế, 2009 là năm đỉnh điểm của cuộc khủng hoảng và cần nhiều thời gian mới có thể khôi phục lại. Đây sẽ là một năm rất khó khăn đối với bà con ta tại Ucraina. Nhiều gia đình sẽ gặp khốn khó. Tôi cho rằng Hội người Việt Nam ở các thành phố nên thống kê lại trong bà con có những ai gặp khó khăn, để cùng kết hợp với Đại sứ quán đưa ra những biện pháp giúp đỡ hữu hiệu, sao cho không bà con nào thiếu ăn. Về lâu dài, như mong muốn từ lâu của tôi, chúng ta cần phải hợp tác “chụm lại” để thành “hòn núi cao” mới có thể chống đỡ trong thời kỳ khủng hoảng, đồng thời dẫn dắt, định hướng kinh tế cho toàn cộng đồng. Nếu chúng ta vẫn tiếp tục kinh tế chợ theo lối cũ, làm ăn cá lẻ, riêng biệt thì rất khó chống đỡ những biến cố xấu của thị trường. Trong thời khắc khó khăn hiện nay, tôi yêu cầu Sứ quán, các Hội, các cán bộ, đảng viên phải nắm bắt cụ thể tình hình và cùng nhau tham gia khắc phục, giảm thiểu những thiệt hại từ cuộc khủng hoảng.

Tuy nhiên “trong cái khó thường ló cái khôn”, nếu chúng ta biết biến khó khăn này thành cơ hội. Khi khủng hoảng, giá bất động sản giảm rất mạnh, bà con ai có tiền thì nên tranh thủ thu xếp mua nhà để an cư lập nghiệp. Đây cũng là cơ hội dành cho những người có vốn đầu tư vào bất động và sẽ sinh lợi lớn trong vòng 1-2 năm tới.

– Xin Đại sứ cho một vài ý kiến chỉ đạo công tác tuyên truyền của Hội người Việt Nam toàn Ucraina!

– Trong chuyến công tác về nước tham dự Hội nghị 26 vừa qua, tôi đã giới thiệu và trình lên Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng ngoại giao Phạm Gia Khiêm hai quyển tạp chí của cộng đồng là Tuần tin quê hương và Việt Nam hôm nay, xuất bản bằng tiếng Nga. Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng đã có lời khen ngợi, biểu dương. Trong quá trình công tác, cá nhân tôi đánh giá cao vai trò của báo Tuần tin quê hương, mặc dù hạn chế về nguồn nhân lực nhưng vẫn luôn hoàn thành nhiệm vụ tuyên truyền các chủ trương, chính sách của Nhà nước, Đại sứ quán và của Hội tới bà con, đăng tải kịp thời và trung thực các sự kiện sinh hoạt cộng đồng, các bài dịch về tình hình kinh tế – chính trị nước sở tại để bà con có những quyết định phù hợp trong cuộc sống.

Tuy nhiên, công tác đưa tin, phản ánh các sự kiện, hoạt động của cộng đồng ta về VTV4 vẫn còn yếu. Công tác tuyên truyền tới những bà con ở các thành phố có ít người Việt sinh sống vẫn còn nhiều hạn chế. Tôi đã có ý tưởng và phân công chỉ đạo các anh em trong Đại sứ quán thiết lập Ban tuyên truyền của Sứ quán và yêu cầu mỗi Hội ở các thành phố cử một phóng viên làm công tác tuyên truyền, đưa tin. Đây là một việc làm hết sức cần thiết và không thể bỏ qua.


theo TTQH