(DN.ODESA) – Ở đời, không ai cho không ai cái gì. Vậy Ngân hàng thế giới tại sao lại vung tiền lên cho khắp thiên hạ như vậy? Chúng ta nên đặt câu hỏi, đây là sự giúp đỡ chân thành hay là một cái bẫy, một chiếc gông vàng chụp lên cổ người dân Ucraina cũng như một số nước được họ cho vay?

Quả thật câu hỏi này cũng đang làm nát óc nhiều chuyên gia kinh tế và chính trị Ucraina khi đi sâu vào phân tích cái được và mất của món tiền khổng lồ này. Những người phản đối khoản tiền vay này cảnh báo những di chứng nặng nề sau này khi mà đất nước buộc phải thanh toán các khoản lãi xuất nhiều tỷ USD. Theo một số thông tin năm 2009 hoặc 2013 sẽ là đỉnh điểm của việc phải thanh toán các khoản nợ nước ngoài. Nhà nước Ucraina phải trả 28.2 tỷ grivna, trong đó 56% cho các hợp đồng nước ngoài và 44% trong nước. Thủ lĩnh Liên minh các nhà công nghiệp và thương nhân, đại biểu quốc hội Anatoli Kinakh cho rằng để cầm được món tiền mà ngân hàng Thế giới hứa không phải đơn giản chút nào. Trước tiên cần phải thông qua các đạo luật về chống khủng hoảng , cần phải chỉnh đốn lại cơ cấu nợ nước ngoài của Ucraina. Theo những tính toán sơ bộ, Kinakh cảnh báo, trong khoản nợ khổng lồ của Ucraina 107 tỷ USD chỉ có 14.5 tỷ USD là nợ của nhà nước, còn gần 90 tỷ là nợ của các doanh nghiệp tồn động trong vòng 2-3 năm cuối gần đây.

Xuất phát từ tình hình như vậy, nảy sinh vấn đề cần phải ưu tiên trả các khoản nợ nước ngoài ( theo nhiều nguồn đánh giá khác nhau chiếm khoảng từ 20-24 tỷ USD) Tổng thống Yushenko tuyên bố. Nguồn vay vốn của Ngân Hàng Thế giới chính là đề nhằm giải quyết mục đích này. Tổng thống hứa rằng nguồn tiền này sẽ không dùng vào việc hỗ trợ thị trường chứng khoán vì “ chỉ đủ trong vòng 3 tuần là cùng” .

Bên cạnh đó, nhiều chuyên gia về tài chính lại giữ một ý kiến hoàn toàn khác: Tiền của Ngân hàng thế giới chảy vào Ucraina không chỉ vì một mà còn nhiều mục đích khác: Giúp cho các nhà đầu tư nước ngoài rút vốn tư bản của mình ra khỏi “mảnh đất đen Ucraina”. Bởi vậy, Phái đoàn của Ngân hàng thế giới đã tích cực tiến hành các cuộc đàm phán khẩn cấp với chính phủ Ucraina chỉ sau có vài ngày sau quyết định phân biệt đối xử của Ngân hàng quốc gia Ucraina đối với các ngân hàng thương mại khác.

Chúng ta thử nhìn lại quá khứ xem có đúng là Ngân hàng Thế giới cho vay một cách vô tư không? Năm 1994-1995 Ngân hàng Thế giới yêu cầu Ucraina tiến hành một chính sách tài chính tín dụng nghiêm ngặt, cự tuyệt cho vay vốn tín dụng để mở rộng sản xuất từ phía Ngân hàng Quốc gia. Một trong những yêu sách mạng mẽ nhất là xây dựng hệ thống tư hữu đất đai và sau đó là xoá bỏ nông trang, nông trường tập thể. Kết quả là giá cả lên đột phát thậm chí cả giá dịch vụ giao thông vận tải và các dịch vụ công cộng.

Liệu trong điều kiện khủng hoảng hiện nay, theo như dự báo của Quĩ bảo hiểm xã hội : Hiện tại có 1,4 triệu người thất nghiệp, tính đến cuối năm nay con số đó sẽ lên tới sấp sỉ 2 triệu. Không biết sẽ còn bao nhiêu người nữa phải ra đường nếu như Ngân hàng thế giới ra yêu sách đối với chính quyền phải thắt chặt hơn nữa chính sách của nhà nước trên thị trường lao động?

Trần Mai Tùng