Công ty Canon Việt Nam vẫn phải nhập khẩu các linh kiện như cán cuộn, đai, lò xo thậm chí cả băng dính đóng hộp cho máy in…, do không tìm được đối tác cung ứng ở Việt Nam. Thông tin đáng chú ý trên đã được đại diện của Công ty Canon Việt Nam tiết lộ tại Hội thảo “Tham vấn Dự thảo Nghị định về phát triển công nghiệp hỗ trợ” do Bộ Công Thương tổ chức.

Trao đổi với BizLIVE, bà Đào Thị Thu Huyền, Chánh văn phòng cấp cao, Văn phòng Tổng giám đốc Công ty Canon Việt Nam cho biết, Canon đã gửi nhiều giới thiệu cho phía Việt Nam tham gia cung ứng nhưng vẫn chưa tìm được đối tác là doanh nghiệp Việt Nam. 
Cả lò xo, băng dính… vẫn không làm được

Xin bà cho biết, cung ứng linh kiện cho sản xuất của Canon Việt Nam các doanh nghiệp Việt Nam đã cung cấp được những linh kiện, thiết bị nào?
Hiện tại doanh nghiệp Việt Nam mới chỉ cung cấp được các hộp, bìa carton đóng gói các sản phẩm của Canon. Canon thường phải nhập từ nước ngoài các linh kiện như cán cuộn, linh kiện đai, lò xo, con ốc thậm chí đến băng dính cho các thùng, hộp đóng gói sản phẩm.
Mặc dù là những chi tiết đơn giản nhưng nếu là con ốc, lò xo cho thiết bị cho ô tô, xe máy đã có một số doanh nghiệp Việt Nam cung ứng nhưng sản phẩm máy in, điện thoại di động độ chính xác, yêu cầu về kĩ thuật rất cao và đòi hỏi chất lượng cao.
Chúng tôi đã tìm kiếm nhiều năm nay nhưng không tìm thấy doanh nghiệp Việt Nam có đủ khả năng cung ứng những linh kiện đơn giản như vậy cho Canon. 

Theo bà thực trạng trên xuất phát từ nguyên nhân nào?
Theo tôi, lý do vì công nghiệp Việt Nam chưa phát triển, Việt Nam đã trải qua một thời kỳ dài chiến tranh. Nền công nghiệp cũng chưa được chú trọng phát triển, hạ tầng con người, máy móc kỹ thuật và vấn đề về nguồn vốn cũng rất khó khăn. Doanh nghiệp Việt Nam chủ yếu vẫn chỉ là những công ty gia đình, nhỏ lẻ, manh mún chưa có những hệ thống cung cấp với chất lượng ổn định.
Ngoài ra, từ trước đến nay cũng không có cơ chế hỗ trợ cho doanh nghiệp Việt Nam để doanh nghiệp Việt Nam có thể tìm tòi và nhập thiết bị máy móc công nghệ để sản xuất.
Tôi hi vọng sắp tới đây Nghị định Công nghiệp hỗ trợ ra đời sẽ hỗ trợ cho các doanh nghiệp Việt Nam trong giai đoạn đầu khi chưa sản xuất có lãi sẽ được hưởng ưu đãi miễn thuế thu nhập doanh nghiệp, khuyến khích doanh nghiệp tập trung đầu tư phát triển. 
Samsung mới đây cung cấp danh sách 170 linh kiện nhưng không có doanh nghiệp Việt Nam tham gia cung ứng sản phẩm dù những linh kiện nghe đơn giản như sạc pin, tai nghe… Trong khi Samsung cho rằng doanh nghiệp Việt chưa đáp ứng được những yêu cầu của Samsung, đại diện 1 số doanh nghiệp Việt Nam lại cho rằng bản thân họ làm được, nguyên nhân do doanh nghiệp nước ngoài không mặn mà, quan điểm của bà về vấn đề này như thế nào?
Không có chuyện doanh nghiệp nước ngoài không mặn mà. Bản thân những linh kiện điện tử, thiết bị cơ khí đòi hỏi độ chính xác về mẫu mã, chất lượng, quy trình sản xuất ngoài ra cũng xét đến cách quản lý doanh nghiệp ổn định cho sản xuất hàng loạt. Một ngày sản xuất hàng trăm, triệu sản phẩm nhưng khả năng đáp ứng của doanh nghiệp Việt Nam không được. 
Canon cho biết họ chưa thể tìm được doanh nghiệp cung cấp các linh kiện đơn giản thậm chí như băng dính đóng gói sản phẩm máy in từ doanh nghiệp Việt Nam 

Canon cũng đã gặp gỡ các doanh nghiệp, xem xét các sản phẩm, trường hợp chưa gặp doanh nghiệp do đánh giá cảm quan sản phẩm đã biết không thể cung ứng được nên không gặp. 
Một số doanh nghiệp như Hanel, Đức Việt, Công ty In bản đồ… khi thấy khả năng họ có thể cung ứng cho Canon, Canon đã chủ động cử nhân viên hỗ trợ kỹ thuật, quản lý, cho mượn doanh nghiệp mượn máy móc. Doanh nghiệp Việt phải hiểu điều đó. 
Về việc doanh nghiệp Việt Nam có đòi hỏi về việc chuyển giao công nghệ, tôi biết có những công nghệ khi chuyển giao doanh nghiệp nước ngoài yêu cầu Việt Nam cam kết tỷ lệ %, phần vốn tham gia và lãi được trích trả.
Hàng Trung Quốc áp đảo?
Câu chuyện Sony năm 2008 đã chuyển nhà máy sản xuất sang các nước láng giềng khác nguyên nhân mặc dù không được công bố nhưng giới chuyên môn nhận định do công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam không đáp ứng được. Với tốc độ phát triển công nghiệp hỗ trợ thời gian qua Việt Nam có thể tránh được trường hợp tương tự và tham gia sâu rộng hơn vào dây chuyền sản xuất của các doanh nghiệp FDI hay không?
Nghị định Công nghiệp Hỗ trợ các doanh nghiệp Việt Nam cũng đã nhận thức được rõ việc không thể dựa mãi vào dịch vụ, bề nổi mà phải làm thực chất công nghiệp mới bền. 
Việt Nam sẽ thu hút được doanh nghiệp đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực này. Họ vào cũng là cách họ thuê người làm cũng là chuyển giao công nghệ, một mặt doanh nghiệp Việt Nam cũng học hỏi được rất nhiều, tiếp cận được những ưu đãi từ nhà nước.
Có nhiều ông chủ Việt Nam sẵn sàng thử sức và Việt Nam có cả đề án để phát triển ươm mầm doanh nghiệp dám làm sẽ thành công. 
Phía Canon trong vấn đề hỗ trợ doanh nghiệp Việt tham gia chuỗi sản xuất rất mong muốn doanh nghiệp Việt có thể tham gia. Canon có phòng chuyên tìm kiếm doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng linh kiện cho Canon.
Tháng 10 tới đây Canon cũng sẽ tham gia triển lãm sản phẩm Công nghiệp phụ trợ tại TP HCM để dễ dàng tiếp cận các doanh nghiệp Việt Nam.
Đồng thời thông qua Phòng Thương mại Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Bộ Kế hoạch và đầu tư, Bộ Công thương, Bộ Khoa học và công nghệ và các Sở Khoa học và công nghệ, công ty Canon Việt Nam đưa các danh mục linh kiện mà Canon cần để doanh nghiệp Việt có thể tham gia cung ứng. 
Tuy nhiên, bản thân doanh nghiệp Việt Nam cần nỗ lực nhiều hơn và quan trọng cơ chế nhà nước.

Thị trường Trung Quốc kế bên sản xuất với mức giá rẻ hơn, chất lượng đảm bảo do công nghệ, chất lượng nhân công tốt, cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam đặt trong mối tương quan với doanh nghiệp Trung Quốc có là mối lo lớn không, thưa bà?
Doanh nghiệp Việt Nam có lợi thế cước vận chuyển nhưng Trung Quốc có bề dày kinh nghiệm nên bản thân doanh nghiệp Việt Nam phải chú ý tất cả những yếu tố quan trọng là chất lượng, môi trường, chi phí, thời hạn giao hàng và an toàn. 
Doanh nghiệp Việt phải hiểu cạnh tranh toàn cầu khi Chính phủ có ưu đãi phải tận dụng thời cơ, liên tục nâng cao hiệu suất, cắt giảm chi phí để giá thành ổn định, công nghệ phát triển, chất lượng hướng tới tốt hơn. 
Chuỗi cung ứng của Canon nhiều doanh nghiệp Đài Loan, Trung Quốc thậm chí đã có nhà máy ở Việt Nam được thành lập khá vững bền cung cấp linh kiện cho Canon với số lượng lớn.

Xin trân trọng cảm ơn bà!

An Huy
theo BizLive