Nhà báo James Marson viết trên tờ tuần báo phố U-ôn rằng, hai đảng chính trị chủ yếu của Ucraina đang tiến hành hội đàm về thành lập liên minh mà kết quả có thể là sẽ phong tỏa ảnh hưởng của Tổng thống V.Yuschenko thân phương tây và làm căng thẳng chính trị trước cuộc bầu cử tổng thống dự định vào tháng 1 năm 2010.

Một Đại biểu quốc hội của đảng đối lập “Regiony” do ông Yanukovich cầm đầu vào hôm thứ 2 đã khẳng định có cuộc hội đàm của “Regiony” với đảng của Thủ tướng đương nhiệm Yulia Tymoshenko về thành lập một liên minh mới. Người ta không liên lạc được với ai trong số đại diện của khôi Yulia Tymoshenko để nhận một bình luận về việc này.

Trong trường hợp đạt được thỏa thuận thì Tymoshenko, một đồng minh của Yushenko trong cách mạng Cam năm 2004 sẽ liên kết những cố gắng của mình cùng với đối thủ thân Nga là ông Yanukovich. Sự thành lập liên minh như vậy sẽ có lợi cho Moscow mà gần đây có quan hệ tử tế với Yulia Tymoshenko. Đối với Yuschenko người đã gây nên phẫn nộ của Kremlin bằng những cố gắng liên kết Ucraina với các cấu trúc châu Âu, chẳng hạn NATO, thì đây là một đòn đánh nặng nề. 

Cuộc đấu tranh chính trị giữa ba nhà chính trị này không hề ngừng kể từ khi Yuschenko và Tymoshenko lãnh đạo phong trào chống lại những sự đánh tráo trong cuộc bầu cử Tổng thống năm 2004. Kết quả bầu cử ban đầu mang lại chiến thắng cho Yanukovich người được sự ủng hộ của Nga đã bị tuyên hủy và Yuschenko đã trở thành Tổng thống của Ucraina. Hiện đảng của ông ta đang ở trong liên minh với khối BYUT của Tymoshenko.

Muộn hơn một thời gian thì Yuschenko và Tymoshenko đã bất đồng. Cuộc đấu đá “tay ba” đã trở nên căng thẳng trước ngưỡng cửa của cuộc bầu cử tổng thống làm cho việc thông qua các chính sách ở Ucraina trở nên rất khó khăn trong điều kiện khủng hoảng kinh tế.

Những cuộc tranh luận giữa đảng “Regiony” và khối “BYUT” về thành lập liên minh và thông qua những thay đổi vào Hiến pháp kéo dài mấy tháng nay, tuy nhiên lời kêu gọi của Đại biểu quốc hội của đảng “Regiony”, ông Tabachnhik về thành lập “Đại liên minh” vào hôm thứ hai là một thông tin chính thức đầu tiên cho phép giả định là cuộc hội đàm đã đến hồi kết thúc.

Các thông tấn xã đã dẫn các nguồn khác nhau gần gũi với cuộc hội đàm khẳng định rằng, sắp tới sẽ ký kết hiệp định về thành lập liên minh, đồng thời cả về những thay đổi trong Hiến pháp tiên liệu việc bầu cử Tổng thống tại quốc hội.

Hôm thứ hai Yuschenko đã tuyên bố rằng, những kế hoạch giả định về đưa những thay đổi vào Hiến pháp là “một âm mưu đảo chính pháp hiến”, rằng, quyết định những vấn đề như vậy cần phải được tiến hành qua cuộc trưng cầu dân ý. Theo lời các nhà phê bình thì những thay đổi giả định này sẽ có nghĩa là từ chối những thành tựu dân chủ của cách mạng Cam.

Hôm thứ hai ông Tabachnhik tuyên bố rằng, hiệp định giữa hai đảng là cần thiết để vượt qua sự mất ổn định chính trị và kinh tế ở Ucraina. Kinh tế của đất nước đang bị khủng hoảng đe dọa. Tổng sản lượng GDP trong quý 1 năm nay theo lời của tổng thống Yuschenko giảm 23% và Ucraina cần phải hy vọng vào tuyến tín dụng của IMF đang mở gồm 16,4 tỷ đô la.

Sự gia tăng tín nhiệm của các đối thủ là ứng viên tranh cử chức Tổng thống, chẳng hạn cựu chủ tịch quốc hội Arseny Yatsenhuk đã gây nên sự chán nản trong giới thượng lưu chính trị. Theo ý kiến của các nhà quan sát, cả Tymoshenko và Yanukovich lo lắng về khả năng thua cuộc trong bầu cử, và chính cái đó đã thúc đẩy họ đi tới đàm phán thành lập liên minh.

 

Thủ lĩnh của cả hai đảng đều giữ im lặng về vấn đề liên minh khả dĩ này. Những rào cản thỏa thuận có thể có vẫn tốn tại, hơn nữa cái rào cản lớn nhất liên quan đến sự thiếu lòng tin giữa họ với nhau.

Hoàng Xuân Kiểm
theo Wall Street Journal