Tiếp bước các công ty phát triển là các công ty bán lẻ. Theo dự đoán của các chuyên gia, trong nửa năm tới tại Ucraina sẽ có gần 100 cửa hàng thuộc các mạng lưới bán lẻ lớn nhất sẽ phải đóng cửa. Hầu như tất cả các công ty thương mại đều có nợ, chủ yếu là nợ tín dụng không chi trả được. Vì vậy hiện giờ các mạng lưới bán lẻ đều phải đóng băng kế hoạch phát triển kinh doanh tại Ucraina

Lãnh đạo công ty xây dựng Mirax Group cho rằng tốt nhất là giữ tiền mặt, còn hơn ôm các dự án bỏ dở. Vì vậy từ tháng chín năm ngoái công ty này đã ngừng tất cả các dự án của mình tại Ucraina. “Nguyên nhân là do tình trạng chung trên thị trường. Đánh lừa bản thân mà nói rằng mọi việc đều tốt đẹp là việc làm không khôn ngoan, cho nên chúng tôi không đợi đến khi khó khăn tìm đến, mà đã đon trước tình hình”, – chủ tịch hội đồng quản trị Mirax Group Maxim Privezesev cho biết về chiến lược của công ty mình. Đó cũng là ý kiến của nhiều công ty hoạt động trong nhiều lĩnh vực khác nhau mới đây còn tuyên bố hào hứng về những ]j án quy mô tại Ucraina.

Hy vọng “đóng băng” của những người thợ xây



Mỗi lo ngại của các công ty Nga hoàn toàn không phải là vô ích. Hiện tại tình trạng khủng hoảng biểu hiện rõ nhất ở khu vực kinh doanh bất động sản. Hầu như các công trình xây dựng đều bị dừng lại, các dự án mới bị hoãn. Theo ý kiến của lãnh đạo công ty Mirax Group, thị trường hiện đang rất nhạy cảm, và chỉ cần có một vụ phá sản thôi là sẽ kéo theo cả chuỗi các công ty đầu tư phá sản theo.

Tập đoàn Group DF của tỷ phú Dmitri Firtas cũng đã ngưng triển khai vô thời hạn các dự án xây dựng bất động sản tại Kiev. “Do tình hình kinh tế và tài chính hiện nay Group DF đang xem xét lại khung thời gian và nhu cầu tài chính của các dự án”” – trụ sở công ty tại London cho biết. Goup DF buộc phải ngừng các dự án lớn do các khó khăn trong huy động nguồn tài chính.

Cũng vì lý do này mà công ty “Inteko” của phu nhân thị trưởng Matxcơva Elena Baturina cũng đã ngừng hoạt động đầu tư tại Ucraina. Công ty này đã thôi không tham gia xây dựng tiểu khu Matxcơvski tại Kiev và chỉ tập trung vào các dự án tại Nga.

Các nhà đầu tư trong khu vực cũng ra đi. Công ty của nhà tỷ phú Itxraen Lev Levaeva “Africa Israen”
đã ngừng dự án đầu tư tại Zaporojie. Công ty đã đóng băng công trình xây dựng trung tâm đa chức năng trị giá hơn 200 triệu đô la tại trung tâm thành phố. “Bên đặt hàng vấp phải những khó khăn tài chính nghiêm trọng. Có khả năng công trình sẽ bị ngừng lại hoàn toàn”, – Uỷ ban thành phố Zaporozia cho biết. Không chỉ các công ty xây dựng của Nga mà cả các công ty châu Âu cũng đã đình chỉ các dự án. Công ty điều phối và phát triển trung tâm thương mại lớn nhất tại châu Âu ECE Projektmanagement đã dừng các kế hoạch phát triển dự án tại Ucraina và cho thôi việc hầu hết nhân sự của chi nhánh “ECE-Ucraina”. Trước đó công ty của Áo Sparkassen Immobilien thành viên của Erste Group, cũng đã phải tạm dừng các dự án vì lý do tương tự.

 

Tiếp theo các công ty phát triểnát triển

Tiếp bước các công ty phát triển là các công ty bán lẻ. Theo dự đoán của các chuyên gia, trong nửa năm tới tại Ucraina sẽ có gần 100 cửa hàng thuộc các mạng lưới bán lẻ lớn nhất sẽ phải đóng cửa. Hầu như tất cả các công ty thương mại đều có nợ, chủ yếu là nợ tín dụng không chi trả được. Vì vậy hiện giờ các mạng lưới bán lẻ đều phải đóng băng kế hoạch phát triển kinh doanh tại Ucraina.

Nhà sáng lập nên mạng sòng bạc lớn nhất ở Đông Âu Ritzio Entertainment Group Oleg Boiko đã tiếp bước các nhà đầu tư Nga đóng cửa ngành kinh doanh bán lẻ của mình tại Ucraina. Ông đã chấm dứt kinh doanh của chuỗi “Smak” gồm 5 cửa hàng tại Kiev và các tỉnh. Còn hai cửa hàng nữa cũng có kế hoạch đóng cửa trong thời gian tới. “Đóng cửa cửa hàng còn có lợi hơn là duy trì chúng, – phó chủ tịch chi nhánh đầu tư –ngân hàng “Renaissance Capital Ucraina” Secgây Alechseenko nói. – năm siêu thị chưa đủ để có thể mua được giá ưu đãi của nhà cung cấp. Khủng hoảng lại khiến việc trả tiền thuê cửa hàng vốn tính bằng đô la khó khăn hơn”. Ngoài ra, theo ông, các cửa hàng của công ty nằm cách xa nhau, vì vậy công việc hậu cần cũng không thuận tiện.

Đây chưa phải là nhà bán lẻ duy nhất đóng băng hoạt động tại Ucraina. Cụ thể là công ty “X5” của Nga đang thương lượng để bán lại chi nhánh Ucraina của mình (chuỗi siêu thị “Perekrestok”).

Công ty DIY của Estonia với chuỗi cửa hàng Bauhof cũng sẽ đóng công ty con của mình tại Ucraina. Nhà bán lẻ đã từng hứa cho đến năm 2013 sẽ mở 16 siêu thị vật liệu xây dựng tại Ucraina cũng đã từ chối kế hoạch phát triển do khủng hoảng – khủng hoảng tài chính ở châu Âu và khủng hoảng chính trị tại Ucraina.

Ai tiếp theo?



Tích cực tính đến việc tạm dừng hoạt động còn có các nhà nhập khẩu thực phẩm, đồ điện dân dụng, hàng tiêu dùng, các nhà môi giới bán ô tô. Có nhiều nguyên nhân khác nhau: từ doanh thu giảm sút do nhu cầu thị trường đi xuống đến việc đồng grivna mất giá quá nhiều dẫn đến giá sản phẩm tăng cao.

Ít chần chừ nhất là các công ty mới vào thị trường Ucraina, còn chưa kịp vững chân trên thị trường. “Do biện pháp cắt giảm chi phí được thực thi ở quy mô toàn cầu nên cả những khoản tài sản chưa kịp mang lại nhuận cũng phải bị cắt giảm”, – đối tác chính của công ty Arzinger Timur Bondarev chia sẻ tính toán. Theo ông, chính những công ty mới bắt đầu hoạt động tại Ucraina được vài năm và còn chưa đạt được điểm ổn định đang nhanh chóng gói ghém công việc kinh doanh của mình.

Tiếp theo là các công ty của mạng lưới FMCG (nhà sản xuất hàng tiêu dùng), họ không có cơ sở sản xuất của riêng mình tại Ucraina cũng như các nước khác thuộc khối SNG, theo như phó chủ tịch Foyil Asset Management Ukraine Dmitri Moshkalo cho biết. Họ trở thành những nạn nhân đầu tiên của tình trạng giảm sút nhu cầu thị trường do thu nhập giảm. Các cửa hiệu quần áo hàng hiệu trong các trung tâm thương mại lớn đóng cửa hàng loạt. Nhiều quầy treo biển bán hạ giá để đóng cửa hàng.

Trưởng phòng phân tích tập đoàn đầu tư ART-Capital Dmitri Monakov cho rằng dừng hoạt động của đại diện các công ty nước ngoài thuộc khu vực không đòi hỏi những chi phí tổ chức kinh doanh và chi phí thường xuyên lớn sẽ đơn giản hơn. Ví dụ điển hình là lĩnh vực dịch vụ tư vấn, nơi chi phí chủ yếu là lương nhân viên. Khi thị trường không có nhu cầu các công ty tư vấn chỉ cần chấm dứt hợp đồng thuê văn phòng, cho nhân viên đi nghỉ không lương và về “mo”.

Mười năm trước đây Ucraina đã từng trải qua khủng hoảng, lúc đó khủng hoảng quy mô nhỏ hơn, và đất nước cũng có vị thế tự tin hơn đối với Nga. Cuộc khủng hoảng năm 1998 đã tạo ra cú hích cho làn sóng đầu tư nước ngoài đổ vào Ucraina sau đó. Chúng ta cũng nên hy vọng rằng khi tình hình tỷ giá đô la và nhu cầu của thị trường được bình ổn thì các nhà đầu tư nước ngoài sẽ quay trở lại. Còn tạm thời thì đến việc chia tay với dự án đang dang dở cũng không phải dễ dàng. Ví dụ mặc dù tập đoàn Mirax Group của Nga đã rao bán công trình “Mirax-Plaza” đang xây dở tại Kiev nhưng gánh nặng nợ nần và nhu cầu tài chính cho các dự án đang triển khai tại Nga cũng đã đẩy công ty xây dựng thuộc loại lớn nhất này đến bên bờ vực phá sản.

Phương Anh tổng hợp
theo Delo