Nhà báo, nhà chính trị học Vitaly Portnikov so sánh hình ảnh ứng viên tổng thống Volodimir Zelenskiy với tổng thống Nga Vladimir Putin.

Càng gần tới ngày bầu cử tổng ở Ukraina người ta lại càng nhớ tới doanh nhân Boris Berezovskiy nhiều hơn.

 

Nhà tài phiệt Ukraina Igor Kolomoyskiy cũng tựa như nhà tài phiệt Nga Boris Berezovskiy, cũng là những tài phiệt nỗ lực đưa người của mình lên lãnh đạo uốc gia nhằm mục đích trả thù đối với ứng viên đối thủ và bảo đảm cho mình sự an toàn về tài sản cũng như bản thân. Ông Portnikov viết cho báo Grani.

Những người khác làm nhớ tới những tính toán của Berezovskiy đối với người của mình với hi vọng sẽ là “bù nhìn trong điện Kremlin và sẽ nghe theo chỉ báo của ông nhưng đã không thành sự thật. Có vẻ như rồi tài phiệt Kolomoyskiy cũng sẽ chuốc lại số phận Berezovskiy? Không, dù có giống nhau nhưng lại là hai trường hợp khác nhau.

Hai người cùng bắt đầu sự nghiệp kinh doanh đồng thời, cả hai có nhận thức danh nghiệp giống nhau, tựa như là sử dụng chính quyền để giải quyết các vấn đề kinh doanh chứ không phải để khởi động những ý tưởng. Cả hai tài phiệt đều sử dụng các kênh truyền thông của mình và sẵn sàng gánh vác sự hỗ trợ cho chính quyền vào thời điểm cần thiết, tuy nhiên họ đã gặp phải xung ột với chính quyền, có vẻ do họ không hiểu biết cho lắm các quy luật chính trị.

Một sự tương đồng kỳ lạ giữa hai tài phiệt! Chỉ có điều là nước Nga và Ukraina là khác nhau, cả về cơ chế nhà nước ở hai quốc gia này.

Ông Kolomoyskiy có thể dẫn dắt người của mình tới chức vụ tổng thống thông qua bầu cử nhưng đó là một cách nhìn sai lầm.

Ở Nga chỉ cần trở thành tổng thống là đã có thể thành một “ông vua” – xã hội Nga cấu tạo nên như thế, cấu tạo nên các quyền hạn tổng thống là tuyệt đối. Vậy nên, sau bầu cử tổng thống có thể gạt ngươi từng hỗ trợ cho mình tiến tới ghế tổng thống sang một bên.

Vậy nên sau khi trở thành tổng thống ông Putin dễ dàng loại bỏ khỏi ảnh hưởng của các đối thủ tiềm năng, tránh khỏi tất cả những người từng có nhã ý ủng hộ mình. Dễ hiểu là cả trong tình huống như thế người toàn quyền Nga nhớ các quyền lợi của bè cánh, tuy nhiên những người mà các quyền lợi của họ ông cần phải tuân thủ cũng sẽ nhìn ông từ dưới lên.

Ở Ukraina thì lại khác. Ở đây trở thành tổng thống là chưa đủ. Cần phải bảo đảm cho mình một phái đa số ở quốc hội, hoặc là phải có một ảnh hưởng nào đó để thao túng giữa các nhóm tài phiệt, cần xem xét tâm lý của xã hội – đối tượng mà luôn căm ghét chính quyền bất kyfl cần thỏa thuận với các nhà cấp vvoons ở Phương Tây, cần phải… (đủ thứ cần, -nd). Tóm lại là cần nhiều thứ, sự ủng hộ bất kỳ. Còn ở nước Nga ông Putin – một người xuất xứ từ KGB. Ông Zelnskiy thì xuất xứ từ KVN (KBH).

Sự đối kháng với các đối thủ trong – những người thiếu kính trong mình ông Putin có thể hi vọng vào sự ủng hộ của toàn bộ guồng máy quan chức nhà nước, mà trước hết là đặc vụ. Còn ông Zelenskiy không hi vọng được vào cơ quan đó, cũng như không hi vọng vào đâu được. Không có cỗ mãy nhà nước quan chức như ở Nga. Ông Yanukovich đã cố gắng xây dựng một cỗ máy đúng như mong muốn nhưng đổ vỡ nhanh như ngôi nhà bằng cát trong những ngày Maydan. Ở Ukraina chỉ có một phần công lực làm theo tổng thống chỉ bảo (và chẳng biết là ở mức độ nào ông ấy kiểm soát được công lực), bộ trưởng nội vụ thì do quốc hội cử, thường chơi cài trò chơi riêng của mình. Và ở đâu cũng thế cả.

Khi Putin đuổi cổ ông Berezovskiy thì ông tài phiệt này ngay lập tức mất hết sức mạnh của nhà tài phiệt, trở thành vua không còn ngai vàng. Nếu ông Zelenskiy lại đuổi cổ ông Kolomoyskiy thì tổng thống mới (Zelenskiy) ắt có cơ trở thành nhà vua cởi truồng (chuyện “Vua cởi truồng” của nhà văn An-đéc-xen, -nd) chứ không phải là nhà tài phiệt già nua Kolomoyskiy. Từ quan điểm của nước Nga thì tất cả điều này có vẻ vô nghĩa. Có thể bầu người bất kỳ trở thành tổng thống Ukraina. Nhưng không ai có thể trở thành Putin được.

Lưu ý rằng, ông Gordon (nhà báo) kể rằng, ứng viên Zelenskiy phụ thuộc vào nhà tài phiệt Kolomoyskiy.

Nguồn: Dialog.UA

»Cùng chủ đề