Sát tới ngày nhậm chức tổng thống Mỹ, ông Donald Trump đã chính thức công bố việc bổ nhiệm con rể Jared Kushner – chồng của trưởng nữ Ivanka – vào chức vụ cố vấn cao cấp Nhà Trắng, phụ trách cả chính sách đối ngoại lẫn đối nội.

Luật chống gia đình trị do Tổng thống Mỹ Lyndon Johnson ban hành vào năm 1967, cấm quan chức bổ nhiệm người nhà vào một vị trí dân sự ở cơ quan, tổ chức, ban ngành mà quan chức này đang quản lý hay có quyền lực. Nó được thông qua sau vụ Tổng thống John F. Kennedy hồi năm 1960 bổ nhiệm em trai mình là Robert vào vị trí bộ trưởng Tư pháp Mỹ. Rất rõ ràng, điều luật này cấm một tổng thống bổ nhiệm người nhà vào vị trí trong nội các. Tuy nhiên, nó có áp dụng cho các vị trí không thuộc nội các như cố vấn hay không thì còn chưa rõ, một phần vì nó chưa từng xảy ra trong thực tế.

Con rể Kushner, 35 tuổi là một cố vấn cực kỳ tích cực, đóng vai trò then chốt trong suốt chiến dịch tranh cử của ông Trump thời gian qua. Vai trò này tiếp tục duy trì trong quá trình chuẩn bị chính quyền chuyển tiếp của ông Trump. Ông Kushner cũng đã ngồi bên cạnh ông Trump trong nhiều cuộc phỏng vấn chính trị và có mặt trong các buổi tiếp lãnh đạo nước ngoài của ông Trump.

Suốt thời gian dài qua đã râm ran tin đồn ông Trump muốn đưa con rể Kushner và cả con gái tài ba nhất của mình là Ivanka vào Nhà Trắng. Vi phạm luật chống gia đình trị cũng là những tranh cãi ầm ĩ trong thời gian qua trước khả năng này.

Tuy nhiên, ông Trump đã chứng tỏ rõ mình thuộc típ người không dễ gì chùn bước một khi đã muốn. Hãng truyền thông BBC dẫn tuyên bố của ông hôm 9.1 vừa qua: “Jared là tài sản vô cùng quý giá và là một cố vấn rất đáng tin cậy trong suốt chiến dịch tranh cử cũng như giai đoạn chuyển tiếp chính quyền. Tôi tự hào có cậu ấy giữ vai trò lãnh đạo then chốt trong chính quyền của tôi”.

Có 3 yếu tố chính khiến sự bổ nhiệm của ông Trump gây tranh cãi. Đầu tiên là luật pháp Mỹ cấm tổng thống bổ nhiệm bà con thân thích vào chính quyền để chống tình trạng gia đình trị hay “con ông cháu cha”. Tuy nhiên, một số nhà phân tích cho rằng các con ruột hay con rể của ông Trump có thể sẽ lách luật bằng cách làm việc không lương. Mà gia đình Trump thì thuộc hàng tỉ phú, cả con rể cũng là nhà phát triển bất động sản cực kỳ giàu có, điều hành doanh nghiệp riêng của mình, không liên quan đến khối tài sản khủng của bố vợ.

Luật sư của ông Kushner đã từng tuyên bố ông sẽ từ chức lãnh đạo doanh nghiệp nếu làm việc cho Nhà Trắng và thôi nắm giữ một số tài sản. Thông qua luật sư, ông Kushner cũng cam kết tuân thủ luật đạo đức liên bang và cho biết đã tham vấn với Văn phòng đạo đức của chính phủ về các thủ tục cần thực hiện.

Thứ hai là vấn đề va chạm lợi ích. Như đã nói trên, ông Kushner là một nhà kinh doanh bất động sản có máu mặt, làm ăn rất lớn ở khu vực thị trường bất động sản thuộc loại nóng nhất hành tinh: New York. Tòa nhà cao vút 666 Fifth Avenue ở ngay trung tâm New York chính là thuộc quyền sở hữu của ông Kushner, đọ dáng với Trump Tower xa xỉ của bố vợ, vốn cách đó chỉ vài dãy nhà. Nhập nhằng giữa kinh doanh và chính trị, dùng chính trị để làm lợi cá nhân là điều luật pháp Mỹ cấm. Tuy nhiên, Kushner có một tấm gương trước mắt để học hỏi kinh nghiệm: bố vợ. Thời gian qua, nghe đâu Kushner cũng đã rút dần khỏi công việc kinh doanh để có một “lý lịch đẹp hơn”, chuẩn bị nhảy vào chính trường.

Ngoài ra còn một vấn đề nảy sinh khác về mặt đạo đức liên quan đến việc bổ nhiệm ông Kushner. Báo chí đưa tin ông đóng vai trò cực kỳ tích cực trong việc thuyết phục bố vợ “đẩy” Thống đốc New Jersey, ông Chris Christie khỏi ban điều hành chuyển tiếp chính quyền của ông. Mà ông Christie là nhân vật đầy “ân oán” với gia đình Kushner, từng đóng vai trò then chốt trong việc truy tố cha của ông Kushner với cáo buộc trốn thuế và giả mạo bằng chứng, khiến cha ông phải ngồi tù.

Theo Thanh Niên

»Cùng chủ đề