Trong những năm gần đây cộng đồng người Việt tại Odessa có vẻ đang tan rã, đang mất đoàn kết và có xu hướng chia rẽ đi xuống rõ rệt. Mấy năm trước thì người Trung Quốc luôn bị công an và chính quyền xua đuổi, còn người Việt Nam thì bình thản yên tâm làm ăn, quyền lợi của bà con được bảo vệ,  nhiều  người Trung Quốc còn tìm chúng ta hỏi cách chuyển sang quốc tịch Việt Nam cho khỏi bị bắt bớ, ấy thế mà 3 năm lại đây thì gió đã đổi chiều – người Trung Quốc lại có vẻ bình yên, còn người Việt Nam thì khốn đốn và thường xuyên bị truy đuổi.

  • Nhóm lợi ích và cộng đồng

Lý do thì có nhiều nhưng có một lý do cơ bản nhất đó là cộng đồng đã để cho lợi ích nhóm hoành hành, không có kiẻm tra giám sát, cả một ban chấp hành hội người Việt Nam phải chịu sự điểu khiển của một người đó là Nguyễn Văn Hùng. Những xung đột quyền lợi liên quan đến bà con trong cộng đồng đều do N.V.Hùng chỉ đao thông qua Nguyễn Văn Đức với tư cách phó chủ tịch hội phụ trách công tác nội bộ.  Từ mấy năm nay, Nguyễn Văn Đức đang nợ tiền của bà con  không trả, không những thế N.V.Đức còn có lời nói đe dọa lại người chủ nợ của mình. Người phụ trách công tác nội bộ cộng đồng mà vỡ nợ, không trả cho bà con thì lời nói liệu còn có ai nghe?

Xin đơn cử một vài người mà N.V.Đức đang nợ, không chịu trả: đó là nợ bác Nguyễn Văn Sáu, người ở Kiev, phó chủ tịch N.V.Đức nợ 80000$, nợ chị Nguyễn Thị Đình, Odessa – 125 000$, nợ anh chị Lâm Phượng, Odessa – 80000$ và còn nhiều người khác mà phó chủ tịch Nguyễn Văn Đức nợ từ 10000$ đến 100000$ nhưng đến nay vẫn chưa chịu trả.

Nguyễn Văn Hùng còn chỉ đạo trực tiếp Nguyễn Như Mạnh với tư cách là chủ tịch Hội người Việt Nam ở Odessa nhằm mục đích thực hiện các phi vụ. Thông qua chủ tịch Hội N.N.Mạnh và dùng chủ tịch Nguyễn Như Mạnh như là sức mạnh tập thể phục vụ cho lợi ích của nhóm “Hùng-Mạnh-Đức” nhưng lại có vẻ như là phục vụ cho lợi ích chung của cộng đồng. Bằng chứng cho các phi vụ loại này mọi người có thể hỏi tiến sỹ Nguyễn Hải Anh với tư cách là phó chủ tịch Hội phụ trách công tác đối ngoại xem Nguyễn Hải Anh có được một xu chia chác nào từ tiền thu của đồng bào ta ngoài chợ hay không, hoặc một chút gọi là lệ phi tiền điện thoại, hay tiền săng xe, hay tiến sỹ có biết một công việc gì của công tác đối ngoại hay không, hay chỉ là người “hữu danh vô thực”. Lý giải về việc này ông chủ tịch Hội N.N.Mạnh luôn cho rằng Hội không liên quan đến công việc ở chợ. Thế thì xin hỏi, ai là người liên quan tới thu-chi tiền của hàng nghìn bà con ta tại chợ và số tiền lớn hàng tháng ấy được mang đi đâu mà Hội lại không biết, trong khi đó báo chí của Hội luôn luôn khẳng định “Hội luôn luôn bảo vệ quyền lợi cho bà con”.

  • Thế nào là lợi ích nhóm và ăn chặn

Lợi ích nhóm có 2 loại. Một là từng nhóm cùng kinh doanh hay làm một công việc  gì đó phục vụ cho nhóm của mình, cùng chấp nhận một qui luật của sân chơi chung với cộng đồng, chẳng hạn  như cùng chấp hành pháp luật chung.

Loại nhóm thứ hai là cũng phục vụ cho nhóm của mình nhưng được thực hiện trên danh nghĩa là phục vụ tập thể, phục vụ cộng đồng và vì đồng bào. Đây có thể gọi là nhóm tội phạm, bởi vì họ nắm vị trí lãnh đạo trong tay cùng với các công cụ theo điều lệ của Hội mà sẵn sàng chà đạp lên tất cả các quyền lợi của thành viên Hội, tức của tất cả đồng bào.

Ví dụ, tại chợ cây số 7 Odessa chủ chợ (ban quản lý chợ) chỉ thu lệ phí của một công bán hàng 5 tấn là 600 gờ ríp/tháng, tương đương với khoảng 23$ thì nhóm “Hùng-Mạnh-Đức” thu của bà con 100$, còn đối với công 20 tấn, trong khi ban quản lý chợ của “Tây” thu 800 gờ/tháng thì N.V.Hùng chỉ đạo nhóm “Hùng-Mạnh-Đức” cho thu là 150 đô, chỉ mới gần đây hùng mới hạ xuống 100$. Đối với những người xào xáo lãnh đạo chợ cũng phát thẻ và thu 1000 gờ ríp/tháng/một người, tương đương với 40 đô, thì N.V.Hùng chỉ đạo nhóm “Hùng-Mạnh-Đức” cho thu từ 100 đến 150 đô một người. Sự việc này nếu gọi bằng từ “Bảo kê” thì cũng chưa hẳn đúng, bởi đã gọi là bảo kê thì dù thu bao nhiêu thì thu nhưng quyền lợi của người dân phải được đảm bảo. Có như vậy thì mới gọi là “Bảo kê”, đằng này tiền thì đồng bào vẫn đóng, nhóm “Hùng-Mạnh-Đức” vẫn thu đều và thu cao, nhưng  khi bị bắt và tịch thu tiền thì dân vẫn tự chịu và nộp thêm, còn nhóm “Hùng-Mạnh-Đức” thì phủi tay mà không chịu trách nhiệm về lời hứa của mình nói khi thu tiền bà con.

Hành động này nếu gọi bằng một từ chính xác thì đó là “ăn chặn” và vô trách nhiệm đối với đồng bào mình, những người được gọi là Hội viên, thì đúng hơn.

Cộng đồng người Việt tại Odessa có khoảng 3000 người, cũng không ai biết rõ là bao nhiêu người phải đóng vé chợ, nhưng chỉ biết rằng nếu ai đó không đóng hoặc đóng  chậm thì ngay lập tức người đó bị nhóm “Hùng-Mạnh-Đức” chỉ điểm bắt vào đồn cảnh sát và tịch thu trắng số tiền có trên người ngay lập tức. Cũng không thể hiểu tự nhiên có một nhóm người “Thánh thiện” vì đồng bào mình đến như vậy, tới mức tháng nào cũng kêu thu không đủ chi trong bao nhiêu năm nay. mà biết là nguy hiểm, biết là phạm pháp mà họ không buồng tha cho bà con đó là điều cũng rễ hiểu?.

N.V.Hùng và nhóm lợi ích “Hùng-Mạnh-Đức” không hề áy náy lương tâm và cũng không mảy may suy nghĩ từ bỏ cái nghề ăn chặn tiền của bà con, trong thời buổi  làm ăn vô cùng khó khăn thế này? Chủ tịch Nguyễn Như Mạnh luôn giải thích thích “Anh em (hàm ý nhóm “Hùng-Mạnh-Đức”) làm việc này là để ổn định cộng đồng, mà khi cộng đồng ổn định thì anh em cũng có uy tín để làm việc khác”.

Cách giải thích này chỉ dành cho người ngoài cuộc, hay những người ngoài hành  tinh người ta mới nghe được, còn bà con đồng bào ta ở Odessa chưa ai nhìn thấy gia đình nhà ông Hùng, ông Đức, ông Mạnh kinh doanh hay buôn bán bất cứ cái gì. Công chỗ mua-bán hay cho thuê ở chợ thì không còn, thử hỏi các ông chủ tịch, phó chủ tịch sống bằng nghề “Thánh thiện” ấy được trong bấy nhiêu năm nay nhờ vào cái gì?

  • Nguy cơ tiềm ẩn

Nguy hiểm hơn là nhóm lợi ích này cũng biết “chia để trị”, chia tổ chia nhóm để thu triệt để tiền của bà con ta ở chợ, bằng những chiêu bài và mỹ từ là “Vì cộng đồng” N.V.Hùng chi bồi dưỡng cho mỗi người tổ trưởng đi thu tiền từ 50 đô đến 100 đô. Trong lúc khó khăn như này, vừa không phải đóng vé chợ lại vừa được thêm 50 hay 100 đô kể ra thì cũng quí và đáng làm, nhưng mọi người có hiểu rằng việc thu bảo kê, hay ăn chặn như vậy ở một nước Châu âu như thế này thì trước sau cũng có nguy cơ  bị bắt. Khi đó những người tổ trưởng và nhóm trưởng ấy sẽ tính sao đây?

Khi cơ quan thực thi pháp luật đụng đến thì các ông chủ mưu đã cao chạy xa bay thì còn ai sẽ ngồi vào vòng lao lý. Thử hỏi những người tổ trưởng nhóm trưởng kia có phải là những thiêu thân, khi cơ quan thực thi pháp luật có đủ bằng chứng  là thu tiền bảo kê của dân? Khi đó liệu số “tiền phù lao 50 đô và 100 đô kia có đủ để trả giá cho án tù từ 3 đến 5 năm tù giam theo pháp luật Ukraina hay không?

Điều đáng nói ở đây là tiền bà con vẫn nộp, công an thì vẫn bắt. Không hiểu số tiền ấy những ai được chia chác và chia chắc như thế nào mà khi bà con ta bị tịch thu tiền, thử hỏi những người bị tivhj thu tiền kia họ là vợ, là con, là em của các ông ấy, thì các  ông ấy ngĩ sao? Chỉ lấy ví dụ, hiện nay có đến hàng chục người bị công an thu tiền chưa lấy lại được. Trong khi đó em của ông N.V.Hùng là vợ chồng anh chị Tho-Sự và người nhà của ông N.V.Đức là anh chị Xuân Hòa cũng bị tịch thu tiền nhưng chỉ trong vòng có 3 đến 5 ngày các ông ấy đã lấy lại tiền cho người nhà mình được.  Vậy còn những người khác kia thì sao? Đây có phải chỉ vì lợi ích nhóm hay không?

  • Pháp lý – tố tụng

Mấy tuần nay tại Odessa đang xôn sao chuyện mọi người đi xin chữ ký. Thực chất của việc nay ra sao?

Vẫn tiếp diễn những trò của ông Hùng từ cách đây 4 năm, ông Hùng ông Đức ông Mạnh đã bỏ tiền ra thuê công an cho ông Vũ Dức Trường vào tù rồi ở ngoài lấy chữ ký của 275 người, kể cả các tập thể hội đoàn và BCH ký vào để trục xuất ông Trường về nước nhưng cuối cùng pháp luật là pháp luật đâu có làm gì ông Trường. Nay những trò như vậy lại lặp lại, những lá đơn là do Phó chủ tịch N.V.Hùng, Phó chủ tịch N.V.Đức và Chủ tịch N.N.Mạnh soạn thảo, mục đích chính cũng là để cứu ông Nguyễn Văn Hùng đang sắp phải hầu tòa mà thôi. Ông Nguyễn Văn Hùng đang bị cơ quan thực thi pháp luật sờ gáy về tội danh “buôn bán người”.

Trong việc mọi người ký đơn có ba vấn đề như sau:

Nội dung đơn mang danh nghĩa có vẻ như là kêu cứu để xin tiền cho bà con trong vụ khám xét Làng Sen. Thực chất đây chỉ là cải vỏ bọc để bà con ký vào đơn. Ai cũng nghĩ việc bà con bị bắt tiền là oan trái, nên thêm một chữ ký để lấy lại tiền cho bà con là chuyện bình thường, nhưng bà con không nghĩ đến chuyện khi những lá đơn của mình được họ dịch sang tiếng Nga để đưa ra tòa làm nhân chứng cho việc Phó chủ tịch Hùng có buôn bán người trái phép hay không. Nói ký đơn là một chuyện, nhưng sử dụng đơn lại là chuyện khác. Tuy nhiên, trong cuộc sống thực tế mọi sự của viecj  lừa đảo cũng đều dựa vào lòng tốt và tình thương của đồng bào mà thôi.

Hai là, trong số những người tổ chức viết đơn và ký đơn có rất nhiều người là những đảng viên ĐCSVN. Trong 19 điều cấm đảng viên không được làm có ghi rõ nội dung yêu cầu Đảng viên không được theo đuôi quần chúng, hoặc tổ chức khiếu kiện, hay ký tên vào các đơn kiện tập thể, chưa nói đến nội dung có mang tính vu cáo bịa đặt hay không, và tác hại của nó sẽ đến đâu. Nhưng rõ ràng những ai tổ chức viết đơn và ký tên vào những lá đơn tại Odessa hiện nay mà là đảng viên rõ ràng đang vi phạm vào 19 điều cấm đảng viên.

Thứ 3 là, mọi người ký vào đơn khi không hiểu rõ về ngọn ngành mà ký bừa như  vậy có thể sẽ có những hệ lụy nguy hiểm cho bản thân, bởi một khi nhóm lợi ích “Hùng-Mạnh-Đức” chỉ đặt quyền lợi của họ lên trên thì những hậu quả của việc “a dua bầy đàn”như vậy sẽ là nguy hiểm và có hậu quả khôn lường, nhất là trong tình hình và bối cảnh hiện nay.

lợi ích đã được đạt lên trên lợi ích của cộng đồng, họ đã và sẽ bất chấp mọi luân thường đạo lý thì họ, coi trời bằng vung và bất chấp cả pháp luật. Nhớ đến lời phát biểu của bác sỹ Nguyễn Văn Khanh, người chủ tịch hội đầu tiên tại Odessa khi phát biểu nhận xét về ban chấp hành Hội người Việt Nam tại Lễ kỷ niệm 20 năm thành lập hội như sau: “Ban chấp hành hiện nay là những người “ăn cháo đá bát”, chưa qua cầu đã rút ván”. Đến tận bây giờ thì đúng là bác sỹ Nguyễn văn Khanh nói  đúng 100%, khi lợi ích nhóm “Hùng-Mạnh-Đức” họ đã là những người “ăn cháo đá bát”.

Họp công đồng có vì quyền lợi của cộng đồng?

Về cuộc họp vào thứ sáu, ngày 18-3 tuần này mà báo của hội người Việt Nam Odessa đang kêu gọi thì dư luận đang đặt câu hỏi rằng họp vì cộng đồng hay họp để tiếp tục bảo vệ quyền lợi của nhóm lợi ích “Hùng-Mạnh-Đức”, nhằm mục đích tiếp tục ăn chặn tiền của bà con ta ở ngoài chợ:

Nghe thì đúng là có tình và có lý, người dân là người quyết định, có vẻ như dân vẫn cần bảo kê thì họ vẫn cứ làm là đúng, nhưng vấn đề ở đây là họp như thế nào?

Tại sao không dám tổ chức họp toàn cộng đồng? Bà con nói có vẻ như hội và ban quản lý người Việt trên chợ uy tín và ” thánh thiện” quá nên họp toàn cộng đồng thì sợ không ai đi họp nên phải tổ chức theo từng đơn vị và mỗi đơn vị chỉ có 15 và 20 người là những người nhà của các ông ấy đến họp rồi cho đó là họp cộng đồng?

Để cho khách quan và theo ý kiến của dân, nhiều bà con ta đề nghị phải họp toàn cộng đồng, và các ông Đức, Hùng, Mạnh và những người thu vé chợ cũng như ban chấp hành không được có mặt tại cuộc họp mới bảo đảm tính dân chủ. Bởi vì các ông đó có mặt họp thì sẽ không ai dám phát biểu. Người ta sợ rằng, nếu ai đó mà phát biểu thì ngày mai các ông lãnh đạo cho công an bắt bà con vào đồn và tịch thu hết tiền của họ.

Còn việc muốn hỏi ý kiến dân xem có nên thu tiền bảo kê của bà con như cũ hay để bà con tự nộp cho chợ thì dư luận cho thấy bà con đề nghị phải tổ chức bỏ phiểu kín. chỉ có làm như vậy và nên làm như vậy thì mới thực sự khách quan.

Vậy thì bà con còn muốn gì?

Bà con không muốn phụ thuộc vào nhóm lợi ích “Hùng-Mạnh-Đức”, bà con muốn tự nộp phí thẳng, trực tiếp cho BQL chợ. Ban quản lý chợ thu bao nhiêu bà con nộp bấy nhiêu, nếu có ai đó bao che bát bà con phải nộp tho nhóm lợi ích nàythì yêu cầu của bà con là phải làm đúng nghiã của việc bảo kê, tức là bà con sẵn sàng nộp tiền, nhưng bà con đề nghị ai thu tiền phải cam kết bảo lãnh và có nghĩa vụ trả lại tài sản cho họ khi có chuyện gì xảy ra. Ví dụ như bị công an bắt người thu tiền thì nhóm “Hùng-Mạnh-Đức” phải giải quyết cho bà con, đằng này tiền thì thu cao, nộp xong vẫn bị bắt và bị thu tài sản thì bà con làm sao chịu nổi?.

Khi mà lợi ích nhóm được đặt lên trên lợi ích của cộng đồng thì sớm muộn sẽ bị pháp luật sờ gáy. Nếu vì lợi ích của bè, của nhóm mà luôn đi vu oan giáo họa, bịa đặt nói xấu người khác thì càng chứng tỏ người khác họ đang có tầm ảnh hưởng lớn hơn đến cộng đồng. Người mà bị những người khác ghen tỵ chứng tỏ rằng người đó đã rất thành công. Ngoài ra, càng nói xấu làm hại người khác thì càng đẩy mâu thuẫn cộng đồng lên cao, khi đó càng đưa cộng đồng vào ngõ cụt và tan rã. Tức nước thì ắt sẽ vỡ bờ, rồi mọi người sẽ hiểu thế nào là sức mạnh của dân, đừng có nghĩ là “thật nhiều tiền có thể mua được công lý”.

Phóng viên báo người Việt Ukraina

 

»Cùng chủ đề