Nên nhớ rằng Summit “Trump – Putin” là cuộc gặp gỡ đỉnh cao chính thức do phía Mỹ chủ trương, đồng nghĩa Mỹ mong muốn có một kết quả nhất định nào đó. Rõ ràng cuộc đối đầu vô thời hạn là không có lợi cho hai nước và cho an ninh toàn cầu mà hai cường quốc giữ vai trò chính.

Dễ thấy rằng tổng thống Mỹ muốn bằng cách xoa diụ cái đầu nóng của cường quốc hạt nhân Nga bằng những nhân nhượng để giữ gìn nền an ninh toàn cầu, tránh chạy đua vũ trang. Nhân nhượng đó là gì chỉ còn chờ nửa tháng nữa là sẽ rõ.

Còn phía Nga dễ hiểu là đã chờ đợi đề xuất này từ lâu, chẳng qua là để mặc cả cái giá cho sự chấm dứt các xung đột quốc tế, trước hết là ở Ukraina và Syria và thứ hai nữa là để Nga rút ra trong danh dự khỏi các cuộc xung đột rất tốn kém. Thứ ba là Nga có cơ hội thoát khỏi sự cô lập quốc tế và các chế tài đang ngày càng thắt chặt lấy nền kinh tế Nga nếu như không có các giải pháp chấm dứt các cuộc xung đột ở Ukraina và Syria mà Nga là trung tâm.

Đã có những tin đồn nói rằng tổng thống Trump trong Summit G7 ở Quebec (Canada) hé lộ ý tưởng nhân nhượng bằng tuyên bố Crimea là của Nga vì lý do người dân ở đó đa phần nói tiếng Nga. Điều này rõ ràng là Trump phản bội lạ quyền lợi của Ukraina, nếu quả thật trong thương lượng với Putin hai bên đạt được thỏa thuận này.

Nhưng thiết nghĩ đây chỉ là giả thiết, và cũng có thể là ông Trump ướm thử phản ứng của các quốc gia đối với ý tưởng như thế, trước hết là ướm xem phản ứng của Ukraina sẽ như thế nào. Phía Ukraina đã có tuyên bố lấy làm “rất không hài lòng nếu như tổng thống Mỹ quả thật đã có tuyên bố đó trong Summit G7 ở Quebec”.

Hãy giả sử tuyên bố đó là có thật và theo thỏa thuận sắp tới ông Trump bán đứng Ukraina bằng tuyên bố Crimea là của Nga thì tình hình sẽ như thế nào?

Đó mới là vấn đề lớn đối với Ukraina bởi vì Ukraina đang bị sức ép tứ phía:

  • – Phía Nga không thực hiện các thỏa thuận Minsk như Ukraina mong muốn;
  • – Phía EU, trước hết là Đức muốn thực hiện dự án “Dòng khí phía bắc số 2” và hợp tác sâu hơn với LB Nga, bằng cách đó đi ngược lại với lợi ích của Ukraina;
  • – Phía Mỹ gây sức ép để Ukraina nhanh chóng hoàn thành các cải cách thể chế then chốt để các nhà đầu tư Mỹ không bị mất quyền lợi trong vấn đề thu lại lợi tức từ nguồn vốn mua Trái phiếu Eurobond của Ukraina mà theo thỏa thuận tái cơ cấu là Ukraina phải trả lại vào năm 2019, còn nếu gia hạn thì sẽ phải trả chiết khấu cao trong trường hợp chỉ số tằng trưởng GDP trên 4%.

Rõ rằng sự chậm trễ cải cách thế chế then chốt sẽ kìm hãm mức tăng trưởng GDP của Ukraina và hiển nhiên là mang lại những thiệt thòi lớn cho các nhà đầu tư của Mỹ trước đây với số vốn nợ sau tái cơ cấu tổng cộng ước chừng 15,5 tỉ đô la. http://nguoivietukraina.com/ukraina-chinh-thuc-thong-bao-ket-qua-thuong-luong-tai-co-cau-no_155562.nvu

Trả lời báo giới ở Nhà Trắng ông Trump nói:

“Tôi sẽ thảo luận với Putin tất cả. Chúng tôi sẽ nói về Ukraina, về Syria, về can thiệp vào bầu cử ở Mỹ…. Chúng tôi không muốn ai đó can thiệp vào bầu cử”, – tổng thống Mỹ nhấn mạnh.

Trả lời câu hỏi của nhà báo, liệu Hoa Kỳ có thừa nhận Crimea lả một phần của Nga hay không, ông Trump nói: “Chúng ta sẽ xem”.

Ngoài ra Trump cũng trả lời tương tự cho câu hỏi về hủy bỏ các chế tài chống Nga. “Chúng ta sẽ thấy nước Nga sẽ làm gì”, – ông Trump nhấn mạnh.

Những câu trả lời của tổng thống Mỹ cho thấy mọi khả năng đều có thể xảy ra, có vẻ như tất cả sẽ phuuj thuộc vào hành động của Kremlin, còn phía Mỹ sẽ nhân nhượng gì tùy thuộc vào các hành động của Nga đáng giá ở mức nào, không loại trừ cả sự nhân nhượng mà có thể gọi là bán đứng Ukraina cho Nga nếu Mỹ thừa nhân Crimea là một phần lãnh thổ LB Nga.

Tuy nhiên, tác giả bài viết này thiết nghĩ Ukraina còn cầm “một bằng chứng bí mật” chống lại tổng thống Trump mà từ lâu vẫn còn chưa được hé lộ. Đó là những bằng chứng về nhận hối lộ va trốn thuế (rửa tiền) của ông Paul Manafort (cựu trưởng ban tranh cử của Trump) và cũng là cố vấn tranh cử của Yanukovich đã không được Ukraina nhắc tới kể từ khi các bê bối chính trị với Trump nổ ra sau bầu cử.

Thiết nghĩ khi những giả thiết phản bội Ukraina của tổng thống Mỹ có được những biểu hiện cụ thể và công khai thì phía Ukraina sẽ có những phản ứng làm bùng nổ chính trường Mỹ mà khả năng lớn là sẽ dẫn tới sự thoái vị tổng thống Donald Trump. Ông Trump có mong muốn điều này không? Tất nhiên là không.

Nếu như với doanh nhân Trump mọi thứ có thể diễn ra thì với tổng thống Trump không dễ dàng diến ra những quyết định quá tùy tiện vượt lên trên những quyền lực của quốc hội mà Hiến Pháp Mỹ đã thiết lập. Buộc thoái vị (Impeachment) đó là một công cụ răn đe có hiệu quả mà Hiếp pháp đã trao vào tay quốc hội Mỹ và khi cần thiết có thể được sử dụng đối với tổng thống.

Hoàng Xuân Kiểm

»Cùng chủ đề